# Ambasz–MoMA ödülü Friendship Centre’a: İlk doğayla uzlaşan mimarlık ödülü

Kaynak: https://3dsinifi.com/haber/ambasz-moma-odulu-friendship-centrea-ilk-dogayla-uzlasan · Kategori: İpuçları · Yayın: 16 Kasım 2026

> MoMA’nın ilk Ambasz–MoMA Doğayla Uzlaşan Mimarlık Yıllık Ödülü, Kashef Chowdhury/URBANA’nın Bangladeş’teki Friendship Centre projesine verildi. 200 bin dolarlık ödül, mimar ile Fundación Gran Chaco arasında paylaşılacak.

## Kısaca
- Friendship Centre, Bangladeş’in Gaibandha kentinde 2008-2011 yılları arasında inşa edildi.
- Proje, taşkınlara karşı sıkıştırılmış toprak seti ve ağırlıklı olarak yerel kil tuğlalarla tasarlandı.
- İki blokta ofisler, sınıflar, kütüphane, meditasyon alanları, yatakhaneler ve yemek bölümleri yer alıyor.
- 200 bin dolarlık ödül Kashef Chowdhury/URBANA ile Fundación Gran Chaco arasında paylaşılacak.

16 Kasım 2026 tarihli ArchDaily haberine göre Museum of Modern Art (MoMA), ilk Ambasz–MoMA Doğayla Uzlaşan Mimarlık Yıllık Ödülü için Kashef Chowdhury/URBANA’nın Friendship Centre projesini seçti. Bangladeş’in Gaibandha kentindeki kırsal eğitim ve buluşma tesisi, Jamuna Nehri deltasındaki topluluklara hizmet veriyor. 200 bin dolarlık ödül mimar ile Arjantin’in Formosa bölgesinde bulunan kâr amacı gütmeyen Fundación Gran Chaco arasında paylaşılacak. Vakıf, proje müşterisi Friendship NGO adına Gran Chaco ormanında ağaç dikecek.

## Taşkın koşullarına yanıt veren yerleşim

2008-2011 yılları arasında tamamlanan Friendship Centre, mevsimsel taşkınlara ve depremlere açık bir bölgede konumlanıyor. Tasarım, taşkın koruması için sıkıştırılmış toprak bir setten yararlanıyor; yapı ise arazinin alçak kesiminde, mevcut zemin üzerinde kurulmuş. İnşaatta ağırlıklı olarak yerel kil tuğlalar kullanılmış ve topluluğun yapım gelenekleri gözetilmiş.

İki blokta ofisler, sınıflar, bir kütüphane, meditasyon alanları, yatakhaneler ve yemek bölümleri bulunuyor. Yeşil çatılar, açık hava avluları ve birbirine bağlı yağmur suyu toplama havuzları da projenin parçaları. Kaynağa göre bu düzenlemeler sıcaklık kontrolüne ve doğal havalandırmaya katkı sağlıyor.

Friendship Centre’ın yerleşimi ve mimari dili, yakınlardaki Mahasthangarh antik kentinden esinleniyor. Söz konusu yerleşim MÖ üçüncü yüzyıla tarihleniyor. Proje, tarihsel referansı güncel mekân düzeniyle birlikte ele alırken bölgenin su ve iklim koşullarına da karşılık vermeyi amaçlıyor.

## Ödülün kapsamı ve seçim süreci

MoMA’nın tanımına göre ödül, tek bir mimarlık projesine verilen en büyük ödül niteliğinde. Dünyanın herhangi bir yerinde son 30 yılda tamamlanmış projeler değerlendirmeye alınabiliyor; adayların mimarlık ile doğa arasındaki ilişkiyi onarmada örnek oluşturması bekleniyor. Friendship Centre, Ambasz Institute araştırmaları ve farklı bölgeleri temsil eden 30 aday göstericinin önerileriyle belirlenen yaklaşık 140 uluslararası projelik bir gruptan seçildi.

Jüride MoMA Mimarlık ve Tasarım Bölümü’nden Martino Stierli, Evangelos Kotsioris ve Paula Vilaplana de Miguel’in yanı sıra Grafton Architects’ten Shelley McNamara ile Amateur Architecture Studio’dan Wang Shu yer aldı. Değerlendirmede tasarımın tutarlılığı, doğal çevreyle kurduğu yaratıcı ilişki ve Emilio Ambasz Enstitüsü’nün misyonuyla uyumu dikkate alındı. Ödül töreninin 12 Aralık 2026’da MoMA’da yapılması planlanıyor.

Mimar Kashef Chowdhury, projenin çevresindeki kırsal peyzajla ilişkisine ve yakındaki köylerden yapının kütlesinin belirgin biçimde görünmemesine dikkat çekti. Bu, kaynağın aktardığı üzere, tasarıma ilişkin Chowdhury’nin değerlendirmesi; bağımsız bir jüri ölçütü olarak açıklanmıyor.

## Mimarlık ve görselleştirme iş akışlarına etkisi

Friendship Centre, mimarlık ve iç mimarlık ekipleri için arazi, su yönetimi, malzeme ve kullanım programının birlikte ele alınışını inceleme olanağı sunuyor. Taşkın riski olan bir alandaki set, yerleşim kararları ve yağmur suyu havuzları projenin çevresel yanıtını oluşturuyor. Bu yaklaşım, başka bir alana doğrudan aktarılacak hazır bir çözümden çok, yerel koşullarla birlikte değerlendirilmesi gereken bir örnek olarak okunmalı.

Görselleştirme ekipleri için de iki blok, açık avlular, yeşil çatılar ve su havuzları arasındaki ilişkinin anlatılması önemli. Sunumlarda bu öğeleri yalnızca biçimsel ayrıntılar olarak değil, projenin arazi ve iklim koşullarıyla kurduğu bağın parçaları olarak göstermek tasarım kararlarını daha anlaşılır kılabilir. Kaynakta belirli bir yazılım, donanım, lisans veya uyumluluk bilgisi yer almıyor.

## Pro ipucu
Taşkın riski içeren bir tasarım sunumunda arazi kotlarını, suyun toplanma biçimini ve havalandırma kararlarını ayrı çizim ya da görsellerle açıklayın.

## 3dsınıfı yorumu
Friendship Centre’ın ödülle öne çıkması, çevresel tasarımın tek bir teknik çözümden ibaret olmadığını gösteriyor: araziye yerleşim, yerel malzeme, su yönetimi ve kullanıcı programı aynı mimari yaklaşımın parçaları. Türkiye’deki ofisler ve görselleştiriciler için projenin asıl değeri, bu kararların sunumda nasıl birlikte okunabileceğine dair bir örnek sunması.

Bu haber bir yazılım ya da donanım yatırımı duyurusu değil; kaynaklarda lisans ve uyumluluk koşulları da bulunmuyor. Ödülün taraflar arasındaki kesin paylaşım miktarı açıklanmadığından, mali karşılığı değerlendirirken yalnızca toplam tutara odaklanmamak gerekir. Projeyi incelerken çözümleri yerel iklim ve yapım koşullarına göre tartmak önemli.

## Kaynaklar
- [ArchDaily](https://www.archdaily.com/1188667/kashef-chowdhury-urbana-receives-the-first-ambasz-moma-annual-prize-for-nature-reconciled-architecture) (özet)

_Yapay zekâ ile yazıldı, kaynaklarla doğrulandı. © 3dsınıfı_
