# Archicad 29’da Graphic Override Rules: Kural oluşturma rehberi

Kaynak: https://3dsinifi.com/haber/archicad-29da-graphic-override-rules-kural-olusturma-rehberi · Kategori: İpuçları · Yayın: 22 Kasım 2026

> Archicad 29’un Graphic Override Rules araçları, öğeleri ölçütlere göre seçip çizgi, dolgu ve yüzey görünümlerini değiştirmeye imkân veriyor. Bu rehber, kural oluşturma ve düzenleme adımlarını açıklıyor.

## Kısaca
- Kurallar, Document > Graphic Overrides > Graphic Override Rules yolundan açılıyor.
- Her kural; öğe türü ve ek ölçütlerle sınırlandırılabiliyor.
- Override Style bölümünde çizgi, dolgu ve yüzey görünümleri belirlenebiliyor.
- Mevcut, yıkılacak ve yeni renovasyon durumlarına karşılık gelen ilk üç kuralın ölçütleri düzenlenemiyor.

Graphisoft’un Archicad 29 yardım belgelerinde açıklanan Graphic Override Rules aracı, model öğelerine ölçütler üzerinden görsel kurallar tanımlamak ve bu kuralları düzenlemek için kullanılıyor. Araç, `Document › Graphic Overrides › Graphic Override Rules` yolundan açılabiliyor. Aynı kural yönetimi, Graphic Override Combinations veya Renovation Filter Options pencerelerindeki ilgili bağlantılardan da başlatılabiliyor. Aşağıdaki adımlar Archicad 29 belgelerindeki işleyişi temel alıyor.

## 1. Kural penceresini açın ve düzeninizi kurun

1. Menüden `Document › Graphic Overrides › Graphic Override Rules` yolunu izleyin. Kuralları, Graphic Override Combinations penceresindeki **Manage Rules** düğmesinden veya Renovation Filter Options penceresindeki **Graphic Override Rules** bağlantısından da yönetebilirsiniz.
2. Pencerenin sol tarafındaki listeden bir kural seçin. Seçilen kuralın **Criteria** ve **Override Style** panelleri sağ tarafta görüntülenir. Listedeki simgeler, kuralla tanımlanan çizgi ve dolgu türlerini, ön plan ve arka plan kalemlerini ve varsa yüzeyi gösterir.
3. Yeni kural eklemek için pencerenin altındaki **New** düğmesini ya da bir kuralın veya kural grubunun bağlam menüsünü kullanın. Kuralın hangi öğelere uygulanacağını ve görünümde neyin değişeceğini sonraki adımlarda belirlersiniz.
4. Kurallar çoğaldığında **New Group** ile gruplar oluşturun. Kuralları sürükleyip bırakarak gruplar arasında taşıyabilir; arama alanıyla kural veya grup adlarını bulabilirsiniz.

Bu düzenleme, farklı amaçlarla hazırlanmış kuralları listede daha rahat bulmaya yardımcı olur. Belgeler, kuralların hangi sırayla uygulanacağını veya grupların görünüm sonucuna nasıl öncelik verdiğini açıklamıyor; bu nedenle grup yapısını bir uygulama sırası gibi değerlendirmemek gerekir.

## 2. Criteria ile hedef öğeleri belirleyin

1. Kuralın **Criteria** panelinde ilk satır daima **Element Type** olur. Satırı seçin ve satırın sonundaki siyah oka tıklayarak kuralın uygulanacağı öğe türünü veya türlerini belirleyin.
2. Daha ayrıntılı seçim için **Add...** düğmesine tıklayın. Açılan **Parameters & Properties** listesinden bir veya daha fazla ölçüt seçin; arama alanı, gerekli parametreyi bulmaya yardımcı olur. Seçiminizi **Add** düğmesiyle ya da Enter tuşuyla listeye ekleyin.
3. Ek ölçütleri, listede tanımladığınız öğe türlerine göre belirleyin. Kullanılabilir ölçütlerin, önceki satırlarda seçilen öğelere bağlı olarak değiştiğini unutmayın.

Buradaki ölçütler, override’ın hangi öğeleri etkileyeceğini tanımlar. Ancak bazı sınırlar vardır: Curtain Wall Panel gibi alt öğeler ve Morph yüzleri, **Element Type** listesinde bulunmaz. Ayrıca bu kuralların ölçütlerinde IFC Properties kullanılamaz. Katman veya katman kombinasyonunu ölçüt olarak seçmek de, o katman kombinasyonunda **görünür** olan öğelerin etkilenmesi anlamına gelir; yalnızca katman adını seçip tüm öğelerin koşulsuz etkileneceğini varsaymayın.

## 3. Override Style ile görsel değişikliği seçin

**Override Style** panelinde değiştirilmesini istediğiniz özelliklerin kutularını işaretleyin. Dolguya ilişkin **Fill Type**, **Fill Pen** ve **Fill Background Pen** seçeneklerinde, değişikliğin **Drafting Fill**, **Cover Fill** veya **Cut Fill** kategorilerinden hangilerine uygulanacağını belirleyebilirsiniz. Birden fazla kategori seçmek mümkündür. Rengi kalem numarasıyla veya renk seçiciyle ayarlayın.

**Surface** için kesilen yüzeyleri (**Cut Surfaces**), kesilmemiş yüzeyleri (**Uncut Surfaces**) ya da ikisini birden hedefleyebilirsiniz. Böylece kuralın yüzeylerdeki kapsamı seçilen simgelerle belirlenir. Kaynak belge belirli renk, kalem numarası veya dolgu türü önermediğinden, projeye özel değerleri burada vermek doğru olmaz.

| Ayar | Önerilen değer | Etkisi |
|---|---|---|
| Element Type | Kuralın hedeflediği öğe türü | Kuralın uygulanacağı öğeleri belirler. |
| Ek ölçütler | İhtiyaca uygun Parameters & Properties | Seçimi daha ayrıntılı koşullarla sınırlar. |
| Dolgu kategorisi | Drafting Fill, Cover Fill ve/veya Cut Fill | Dolgu override’ının hangi kategoriye uygulanacağını seçer. |
| Surface | Cut Surfaces ve/veya Uncut Surfaces | Yüzey override’ının kesilen ve kesilmeyen yüzeylerden hangilerini etkileyeceğini belirler. |

Tablodaki seçimler sabit bir reçete değil, belgede sunulan kapsam seçenekleridir. Hedef öğeler ve istenen görsel ayrım bilinmeden tek bir değer önermek mümkün değildir.

## 4. Renovasyon kurallarını ve istisnaları kontrol edin

Listedeki ilk üç kural, **Existing**, **To be Demolished** ve **New** renovasyon durumlarıyla ilişkilidir. Bu üç durumun ölçütleri düzenlenemez ve bu kurallar kopyalanamaz. Renovasyon durumu, model öğelerine ayrı ayrı atanır. Renovation Filter içinde ek override ayarları da bulunabildiğinden, yalnızca Graphic Override Rules penceresindeki seçimlere bakarak tüm renovasyon görünümünün belirlendiğini varsaymayın.

### Sık yapılan hatalar

- Alt öğeleri veya Morph yüzlerini **Element Type** listesinde aramak; belgede bunların bu listede bulunmadığı belirtiliyor.
- IFC Properties’ı ek ölçüt olarak kullanmaya çalışmak; bu arayüzde desteklenmiyor.
- Katman ölçütünün görünürlük koşulunu gözden kaçırmak; sonuç, ilgili katman kombinasyonunda görünür öğelerle sınırlı.
- Renovasyon durumlarına ait ilk üç kuralın ölçütlerini değiştirmeye veya bu kuralları çoğaltmaya çalışmak; bu işlemler desteklenmiyor.
- Cut ve Uncut yüzeyleri ya da dolgu kategorilerini seçmeden tüm yüzey ve dolguların etkileneceğini varsaymak.

## Mimarlık ve görselleştirme iş akışına etkisi

Bu araç, aynı model içindeki öğeleri ölçütlere göre farklı çizgi, dolgu veya yüzey görünümleriyle ayırmak isteyen mimarlık ve iç mimarlık ekipleri için yararlı olabilir. Özellikle renovasyon durumlarının görsel olarak ayrıştırılmasında, hazır durum kurallarının yanında öğelere atanmış renovasyon statülerini ve Renovation Filter seçeneklerini birlikte kontrol etmek gerekir.

Belge, belirli donanım gereksinimi, performans ölçümü, fiyat veya lisans koşulu vermiyor. Bu nedenle kural yapısını planlarken donanım ya da maliyet avantajı varsaymak yerine, kurumun kullandığı Archicad sürümü ve lisans kapsamı ayrıca doğrulanmalı. Uygulama açısından en önemli kontrol, seçilen ölçütlerin gerçekten hedeflenen öğeleri kapsaması ve görünüm değişikliğinin doğru dolgu ya da yüzey kategorisine atanmasıdır.

## Pro ipucu
Katman ölçütü kullanıyorsanız sonucu, ilgili Layer Combination içinde hangi öğelerin görünür olduğunu kontrol ederek doğrulayın.

## 3dsınıfı yorumu
Türkiye’deki mimarlık ofisleri ve görselleştirme ekipleri için Graphic Override Rules’ın pratik değeri, aynı modeldeki öğeleri tanımlı ölçütlerle tutarlı biçimde görsel olarak ayırabilmesinde. Kuralları gruplamak ve adlarıyla aramak, düzen büyüdüğünde yönetimi kolaylaştırabilir; ancak yanlış ölçüt seçimi hedeflenen öğelerin görünümünü değiştirmeyebilir.

Kaynak belge bu işlev için donanım gereksinimi, fiyat veya lisans koşulu belirtmiyor; dolayısıyla bunlar hakkında ek maliyet ya da hız iddiası çıkarmamak gerekir. Ofislerde en sık kontrol edilmesi gerekenler, katman kombinasyonundaki görünürlük, renovasyon statüsünün öğeye atanmış olması ve Cut/Uncut yüzey seçimidir.

## Kaynaklar
- [help.graphisoft.com](https://help.graphisoft.com/AC/29/INT/_AC29_Help/050_ViewsVB/050_ViewsVB-120.htm) (özet)

_Yapay zekâ ile yazıldı, kaynaklarla doğrulandı. © 3dsınıfı_
