# Rhino 8’de seçim, History ve bloklarla mimari modeli düzenleme rehberi

Kaynak: https://3dsinifi.com/haber/rhino-8de-secim-history-ve-bloklarla-mimari-modeli · Kategori: İpuçları · Yayın: 8 Kasım 2026

> Rhino 8’in seçim araçları, History kaydı ve blokları; karmaşık mimari modellerde nesneleri daha kontrollü seçmeye, değişiklikleri takip etmeye ve tekrarlanan geometriyi yönetmeye yardımcı oluyor.

## Kısaca
- Soldan sağa seçim penceresi nesneleri tamamen içine alırken, sağdan sola crossing seçimi kısmen kesişen nesneleri de kapsar.
- Selection Filters, seçim sırasında yalnızca belirli nesne veya alt nesne türlerine odaklanmayı sağlar.
- History, destekleyen komutlarda girdi geometri ile sonucu ilişkilendirir; kayıt bilgisayar kaynaklarını kullanabilir ve dosya boyutunu artırabilir.
- Blok örnekleri, aynı geometriyi kopyalamaya göre model boyutunu küçültebilir ve tanım değiştiğinde örneklerin güncellenmesini sağlar.

Bu rehber, McNeel’in Rhino 8 dokümantasyonundaki seçim, History ve Block araçlarını mimari modelleme iş akışında nasıl değerlendirebileceğini ele alıyor. Amaç; kalabalık sahnelerde doğru geometriyi seçmek, tasarım değişikliklerini izlemek ve tekrar eden bileşenleri daha verimli yönetmek. Aşağıdaki komut adları ve menü yolları Rhino 8 dokümantasyonunda yer alan bilgilere dayanıyor.

## 1. Seçim yöntemini geometriye göre belirleyin

1. Tek bir nesne üzerinde çalışırken nesneye tıklayarak seçin; seçimi kaldırmak için boş bir alana tıklayın. Birden fazla nesneyi eklemek için `Shift` tuşunu basılı tutarak tıklayın veya seçim alanı çizin. Seçimden nesne çıkarmak için `Ctrl` (macOS’ta `CMD`) ile tıklayın ya da pencere seçimi yapın.

2. Pencere seçimini çizerken hareket yönüne dikkat edin. Soldan sağa sürükleme, pencerenin tamamen içinde kalan nesneleri seçer. Sağdan sola sürükleme ise pencerenin içinde kalan veya sınırıyla kesişen nesneleri kapsayan crossing seçimidir. Cephe çizgileri, kat planı elemanları veya mobilya grupları arasından seçim yaparken bu ayrım, istemeden komşu geometriyi seçme olasılığını azaltır.

3. Görüş alanında üst üste gelen nesnelerde Rhino’nun Selection Menu penceresini kullanın. Listeden nesne adını seçebilir veya fare tekerleğiyle seçenekler arasında ilerleyip sağ tıklamayla geçerli seçimi onaylayabilirsiniz. Böylece görünüşte aynı noktada bulunan nesnelerden hangisinin seçileceğini kontrol edebilirsiniz.

4. Yalnızca belirli türleri seçmeniz gerekiyorsa Selection Filters kullanın. Dokümantasyon, yüzey, eğri, mesh, nokta ve alt nesne türleri için filtreleri anlatıyor. Örneğin yüzey kenarları veya mesh yüzleri üzerinde çalışırken filtreyi uygun türe daraltmak, çevredeki farklı geometriyi seçim dışında tutmaya yardımcı olur. Alt nesneler fareyle komut başlamadan önce veya komut sırasında seçilebilir; Rhino dokümanında bunun için `Ctrl` (macOS’ta `CMD`) + `Shift` ile tıklama, pencere ya da crossing hareketi belirtiliyor.

## 2. Alan ve özellik tabanlı seçimleri kullanın

1. Serbest biçimli bir alanla seçim için Lasso’yu, fırça darbesiyle seçim için SelBrush’ı tercih edin. Lasso’da `Window` modu yalnızca çizilen alanın tamamen içindeki nesneleri seçerken `Crossing` modu alanın içindekileri ve sınırla kesişenleri seçer. SelBrush varsayılan olarak crossing seçimi kullanır; fırça darbesinin dokunduğu nesneleri yakalar.

2. Kapalı bir eğriyi görünüş düzleminde seçim sınırı olarak kullanmak için SelBoundary komutundan yararlanın. Bu komutta da `Window` ve `Crossing` modları farklı seçim kapsamları sunar. `Precise` seçeneği, sınırın değerlendirilme biçimini değiştirir: `Yes` durumunda test ekran uzayında çift duyarlıklı kayan noktayla yapılır; `No` durumunda bitmap seçim maskesi kullanılır. Sınırın yakınındaki nesnelerin seçime girip girmemesi önemliyse bu tercihi kontrol edin.

3. Nesneleri yalnızca görsel konumlarına göre değil, özelliklerine göre de seçebilirsiniz. Rhino dokümantasyonunda katman, ad, nesne kimliği, renk, malzeme adı ve grup gibi seçim komutları listeleniyor. Örneğin aynı katmandaki elemanları toplamak için `SelLayer`, aynı adı taşıyan nesneleri bulmak için `SelName` kullanılabilir. Bütün nesneleri seçmek `SelAll` veya `Ctrl+A`, seçimi kaldırmak ise `SelNone` ya da `Esc` ile mümkündür.

| Ayar | Önerilen değer | Etkisi |
|---|---|---|
| Pencere seçimi | Soldan sağa | Yalnızca seçim alanının tamamen içindeki nesneleri seçer. |
| Crossing seçimi | Sağdan sola | Alanın içinde kalan veya alanla kısmen kesişen nesneleri seçer. |
| History kaydı | `Record` için `No`; gerektiğinde durum çubuğundan açın | Kayıt bilgisayar kaynaklarını ve dosya boyutunu artırabileceğinden seçici kullanım sağlar. |
| History güncellemesi | Otomatik güncelleme için `Update: Yes`; gerekirse elle `No` | Girdi geometri değiştiğinde sonucun güncellenmesini sağlar; otomatik güncelleme yavaşlatabilir veya iş akışını etkileyebilir. |

## 3. History’yi kontrollü biçimde kaydedin

1. Durum çubuğundaki `Record History` alanına tıklamak, kaydı geçerli veya sonraki komut için açar. Sürekli kayıt gerekiyorsa alana sağ tıklayıp `Always Record History` seçeneğini etkinleştirin. McNeel, genel olarak `Record` seçeneğini `No` bırakıp yalnızca gereken işlemlerde History kaydetmeyi öneriyor; bu özellik kaynak kullanır ve kayıtlı dosyaları büyütebilir.

2. History destekleyen bir komutla çıktı üretin. Dokümantasyondaki örnekte, kayıt ve güncelleme açıkken `Loft` komutuyla oluşturulan yüzey, giriş eğrileri düzenlendiğinde güncellenir. History kullanan komutlar arasında `Loft`, `Sweep1`, `ExtrudeCrv`, `Offset` ve `BooleanUnion` da bulunuyor. Her komutun History kaydına duyarlı olmadığını göz önünde bulundurun.

3. Bağlantının korunması için ebeveyn geometriyi silmeyin, sonuç nesnesini doğrudan düzenlemeyin veya taşımayın ve ebeveynle çocuk nesneyi birlikte taşımayın. Birleştirme işlemi de nesnelerdeki History bağlantısını bozabilir. Otomatik güncelleme kapalıysa `HistoryUpdate` ile sonucu elle güncelleyebilirsiniz. Gereksiz kayıtları kaldırmak için `HistoryPurge` kullanılabilir; ancak bu işlem geri alınamaz.

## 4. Tekrarlanan bileşenleri bloklara dönüştürün

1. Aynı geometriyi modelde tekrar kullanacaksanız nesneleri seçip `Block` komutuyla blok tanımı oluşturun. Komut, seçili nesneleri blok örneğiyle değiştirir; kütüphane parçaları oluşturmayı ve tanımı düzenleyerek örnekleri güncellemeyi mümkün kılar. Dokümana göre blok örnekleri, aynı geometriyi kopyalamaya kıyasla model boyutunu küçültebilir.

2. Blok tanımını başka dosyadan eklemek için `Insert` komutunun `Insert as` seçeneğinde `Block Instance` kullanın. Tanımı düzenlerken aynı blok adını yeniden kullanmak, mevcut tanımı yeniden tanımlama yoludur. Blok tanımlarını görüntülemek ve yönetmek için `BlockManager` komutuyla Block Definitions panelini açın.

3. Dış dosyaya bağlı bloklarda bağlantı türünü bilin. `Embedded` geometriyi modelin içinde saklar ve dış dosya değişince güncellenmez. `Embedded and Linked`, geometriyi modelde tutar ve dış dosyaya bağlantı kurar; kaynak dosyaya ulaşılamasa bile modeldeki geometri kullanılabilir. `Linked` ise yalnızca dış dosyaya bağlantı tutar; dosya bulunamazsa geometri modelde eksik kalır.

### Sık yapılan hatalar

Seçim penceresinin yönünü gözden kaçırmak, crossing seçiminin kısmen kesişen nesneleri de almasına yol açabilir. History kaydını her komutta açık bırakmak kaynak tüketimini ve dosya boyutunu artırabilir. History’li sonuç geometrisini doğrudan düzenlemek veya giriş nesnelerini silmek bağlantıyı bozabilir. Bloklarda ise `Linked` türünü seçip dış dosyayı taşımak ya da erişilemez bırakmak, modelde geometri eksikliği yaratabilir.

## Mimari ve görselleştirme iş akışına etkisi

Bu araçlar; çok katmanlı planlarda belirli elemanları ayıklayan, tekrarlanan kapı, mobilya veya donatı bileşenlerini yöneten ve tasarım alternatiflerinde giriş geometrisini değiştiren ekipler için yararlı olabilir. Bloklar tekrar eden parçaların yönetimini kolaylaştırırken History, desteklenen komutlarda girdiden sonuca bağlantı kurar. Bununla birlikte History’nin kaynak ve dosya boyutu maliyeti, bloklarınsa dış dosya bağlantı türü proje düzeninde hesaba katılmalı. Ekip içi paylaşımda bağlı dosyaların yerini ve History bağlantısını bozan işlemleri kontrol etmek önem taşıyor.

## Pro ipucu
Aynı nesne grubunu tekrar tekrar seçiyorsanız önce `SelLayer`, `SelName` veya uygun Selection Filter ile kapsamı daraltın; ardından kalan nesneleri görünüşte pencere ya da crossing seçimiyle tamamlayın.

## 3dsınıfı yorumu
Türkiye’deki mimarlık ve görselleştirme ofisleri için bu araçların pratik değeri, özellikle revizyon yoğun projelerde ortaya çıkıyor: bloklar tekrar eden elemanları yönetmeye, History ise desteklenen işlemlerde girdi değişikliklerini sonuca taşımaya yardımcı olabilir. Ancak her adımı History’ye bağlamak doğru yaklaşım değil; dokümantasyon bunun bilgisayar kaynaklarını kullandığını ve dosya boyutunu artırdığını belirtiyor.

Ekiplerin başlangıçta küçük bir model üzerinde seçim alışkanlıklarını ve blok bağlantı türlerini test etmesi faydalı olur. Dış dosyalı bloklarda kaynak dosyanın erişilebilirliği, History’li nesnelerde de bağlantıyı bozan düzenlemeler kritik. Donanım ya da lisansla ilgili özel bir gereksinim kaynaklarda belirtilmediğinden, karar verirken bu başlıklarda ek varsayım yapılmamalı.

## Kaynaklar
- [docs.mcneel.com](https://docs.mcneel.com/rhino/8/help/en-us/commands/seldup.htm) (özet)
- [docs.mcneel.com](https://docs.mcneel.com/rhino/8/help/en-us/seealso/sak_selectobjects.htm) (özet)
- [docs.mcneel.com](https://docs.mcneel.com/rhino/8/help/en-us/commands/history.htm?Highlight=history) (özet)

_Yapay zekâ ile yazıldı, kaynaklarla doğrulandı. © 3dsınıfı_