# Rhino 8’de tarama desenlerini doğru ölçekleme ve düzenleme rehberi

Kaynak: https://3dsinifi.com/haber/rhino-8de-tarama-desenlerini-dogru-olcekleme-ve-duzenleme · Kategori: İpuçları · Yayın: 13 Ekim 2026

> Rhino 8’in Hatch ve HatchScale araçlarıyla kapalı eğriler içinde tarama oluşturabilir, desenin konumunu ve dönüşünü düzenleyebilirsiniz. Bu rehber, model ve detay görünümlerindeki ölçek davranışını açıklar.

## Kısaca
- Hatch, seçili sınır eğrilerinin içini desenle doldurur; eğriler model veya layout alanında bulunabilir.
- Kapalı düzlemsel eğriler doğrudan seçilebilir; kesişen eğrilerden kapalı bölgeler seçmek için Boundary=Yes kullanılabilir.
- HatchScale, model görünümlerindeki desenlerin ölçeklenmesini etkinleştirir veya devre dışı bırakır.
- Detay görünümlerindeki taramalar, yakınlaştırma düzeyinden bağımsız olarak aynı ölçekte yazdırılır.

Rhino 8’in resmi belgelerinde açıklanan Hatch ve HatchScale araçları, mimari çizimlerde kapalı eğrilerin içini desenle doldurmaya ve model görünümlerindeki tarama ölçeğini yönetmeye yarıyor. Bu rehberde sınır eğrilerinden tarama oluşturma, desenin konumunu ve açısını düzenleme, ölçek seçeneklerinin çizim akışına etkisi adım adım ele alınıyor. Belgeler araçların Rhino 8’deki işleyişini açıklıyor; belirli projeler için hazır desen veya ölçek değerleri önermiyor.

## 1. Tarama sınırını hazırlayın ve bölgeleri seçin

1. Tarama oluşturulacak alanı çevreleyen eğrileri belirleyin. Hatch komutu, seçilen sınır eğrilerinin içini bir desenle doldurur. Girdi eğrileri model alanında, layout alanında veya bu iki alanda birlikte bulunabilir.
2. Doğrudan seçim için kapalı düzlemsel eğrileri kullanın. Sınırların kesiştiği eğrilerden kapalı bölgeler seçmek gerekiyorsa Hatch komut satırında `Boundary=Yes` seçeneğini kullanın. Bu seçenek, kesişen eğrilerin oluşturduğu kapalı bölgelerin seçilmesine imkân verir.
3. Birden fazla bölge olduğunda `CombineRegions` ayarı, bunların tek bir tarama olarak mı birleştirileceğini yoksa ayrı taramalar mı oluşturacağını belirler. `Yes` seçimi bölgeleri tek taramada birleştirir; `No` seçimi ayrı taramalar oluşturur. `AllRegions` ise bu birleştirme ayarına bağlı olarak dış sınırdan tek tarama veya alt bölgelerden ayrı taramalar üretir.

Tarama oluşturulmadan önce hangi sınırların ve alt bölgelerin kapsanacağının kontrol edilmesi, beklenmeyen sonuçların önüne geçebilir. Özellikle birden fazla iç bölgenin bulunduğu çizimlerde birleştirme seçeneği sonucu değiştirdiğinden, ayarı sınır geometrisiyle birlikte değerlendirin.

## 2. Deseni, başlangıç noktasını ve görünümü ayarlayın

1. Hatch oluşturma iletişim kutusunda desen, ölçek, dönüş ve diğer seçenekleri belirleyin. Resmî belge, ayarların çoğunun daha sonra Hatch özelliklerinden de düzenlenebildiğini belirtiyor.
2. Desenin başlangıç konumunu `Base point` ile yönetin. Bu ayar desenin başlangıç koordinatlarını gösterir; iletişim kutusundaki seçimle görünüm alanından yeni bir konum belirlenebilir. `Use base point every time` seçeneği geçerli başlangıç noktasını yeni taramalar için hatırlar.
3. Desenin açısını `Rotation` ile değiştirin. Açıyı iletişim kutusunda ayarlamak veya görünüm alanında seçmek mümkündür. `Scale` ise desenin ölçek çarpanını belirler. Tarama nesnesini ölçeklemenin desen ölçeğini değiştirmediğini göz önünde bulundurun.
4. Görünüm seçeneklerini ihtiyaca göre düzenleyin. `Background`, tarama sınırının içini renkle doldurur. Dolgu türü `Solid` olduğunda `Display Color` desenin görüntü rengini belirler; `Show Boundary` desenin çevresindeki sınır eğrisini gösterir. `Fill Style` tek renk veya farklı gradyan türleri seçmek için kullanılır.

Başlangıç noktası, aynı desene sahip taramaların çizimde nasıl hizalandığını etkiler. Birden fazla alanın desenini tutarlı göstermek isteniyorsa bu noktanın yeni taramalarda hatırlanması değerlendirilebilir. Ancak belgelerde her proje için geçerli tek bir başlangıç konumu veya ölçek değeri tanımlanmıyor; seçim çizimin gereksinimlerine göre yapılmalı.

Geçmişi etkin taramalarda dönüş işleminin de farklı sonuçları var. Desen açısını değiştirmek veya taramayı sınır eğrisiyle birlikte döndürmek History’yi bozmaz. Taramanın tek başına döndürülmesi ise geçmişi bozabilir. Geçmişi etkin olmayan taramalarda döndürme, desen açısını günceller.

## 3. Model görünümünde HatchScale kullanımı

`HatchScale`, model görünümlerindeki tarama desenlerinin ölçeğini ayarlayan komuttur. Belgeye göre bu komut, tarama ölçekleme ayarlarını belge özelliklerinde değiştirir. Komut sırasında HatchScale değeri belirtilir; ayrıca `Scaling` seçeneğiyle ölçekleme davranışı yönetilir.

| Ayar | Seçenek | Etkisi |
|---|---|---|
| `Scaling` | `Enabled` | Model görünümlerindeki taramalar HatchScale değeriyle ölçeklenir. |
| `Scaling` | `Disabled` | Tarama desenleri ölçeklenmez. |
| `Scaling` | `Toggle` | `Enabled` ve `Disabled` durumları arasında geçiş yapılır. |

Belge, sayısal bir HatchScale değeri önermiyor. Buradaki seçenekler belirli bir proje için tavsiye edilen değerler değil, aracın sunduğu ölçekleme davranışlarıdır. Ayarı değiştirmeden önce model görünümünde taramaların HatchScale değerine göre ölçeklenmesinin istenip istenmediğini belirleyin.

Detay görünümlerinin yazdırma davranışı farklıdır: Rhino belgesine göre bu görünümlerdeki taramalar, yakınlaştırma faktöründen bağımsız olarak aynı ölçekte yazdırılır. Bu nedenle model görünümündeki ölçekleme ayarını, detay görünümündeki çıktı davranışıyla aynı kabul etmeyin.

## 4. Mimari çizim akışı ve sık yapılan hatalar

Mimarlar ve iç mimarlar, kapalı bölgeleri taramayla ayırırken sınır eğrilerini ve alt bölgelerin nasıl ele alınacağını birlikte kontrol edebilir. Hatch, desenin başlangıç noktasını, dönüşünü ve bölgelerin birleştirilmesini düzenlemeye imkân tanır. Archviz sanatçıları açısından araç, model veya layout alanındaki eğrilerden çizim amaçlı tarama oluşturma ve desen konumunu değiştirme olanağı sağlar.

Bu araçların mimari çizim sürecindeki kullanımında özellikle model ve detay görünümlerinin farklı ölçek davranışlarını takip etmek gerekir. Resmî belgeler donanım gereksinimi, lisans koşulları veya diğer yazılımlarla uyumluluk hakkında bilgi vermiyor. Bu konularda kaynakların kapsamı dışında kalan bir sonuca varılmamalı.

### Sık yapılan hatalar

- Kapalı ve düzlemsel olmayan sınırları, doğrudan seçim için belgelenen kapalı düzlemsel eğrilerle aynı şekilde değerlendirmek.
- `CombineRegions` ve `AllRegions` seçeneklerinin etkisini kontrol etmeden tarama oluşturmak; sonuç tek tarama ya da alt bölgeler için ayrı taramalar olabilir.
- Tarama nesnesini ölçeklemenin desen ölçeğini de değiştirdiğini varsaymak. Belge bu iki davranışı birbirinden ayırıyor.
- Model görünümündeki `Scaling` ayarının, detay görünümündeki yazdırma ölçeğini de yakınlaştırmaya bağlı hâle getirdiğini düşünmek.
- Geçmişi etkin bir taramayı tek başına döndürmenin History’yi bozabileceğini gözden kaçırmak. Desen açısını değiştirmek veya taramayı sınır eğrisiyle birlikte döndürmek geçmişi bozmaz.

Desen başlangıç noktasını değiştirmek için `HatchBase` kullanılabilir. Tarama içindeki delikleri kaldırmak gerektiğinde belgede `UntrimAll` komutu gösteriliyor. Bu düzenlemeleri yaparken doğru taramanın seçildiğini ve elde edilen çizim sonucunun beklentiyle örtüştüğünü kontrol edin.

## Pro ipucu
HatchScale ayarını değiştirmeden önce çizimin model görünümünde mi, detay görünümünde mi değerlendirileceğini belirleyin; iki görünümün ölçek davranışı aynı değildir.

## 3dsınıfı yorumu
Mimarlık ve iç mekân ofisleri için Hatch’in pratik yanı, sınır eğrilerinden tarama üretirken desen başlangıç noktasını, dönüşü ve bölge birleştirme seçeneklerini ayrı ayrı yönetebilmesi. Bu, çizim standardını tutarlı tutmaya yardımcı olabilir; ancak belgede hazır proje ölçekleri verilmediğinden doğru değeri çizimin kendi çıktısında kontrol etmek gerekir.

HatchScale’in model ve detay görünümlerinde farklı sonuç vermesi, çıktı öncesi kontrol listesine eklenmeli. Donanım performansına ilişkin bir gereksinim belgede belirtilmiyor; lisans koşulları da kaynak sayfaların kapsamı dışında. Geçmişi etkin taramalarda tek başına döndürmenin geçmişi bozabileceği uyarısı özellikle dikkate alınmalı.

## Kaynaklar
- [docs.mcneel.com](https://docs.mcneel.com/rhino/8/help/en-us/commands/hatch.htm) (özet)
- [docs.mcneel.com](https://docs.mcneel.com/rhino/8/help/en-us/commands/hatchscale.htm) (özet)

_Yapay zekâ ile yazıldı, kaynaklarla doğrulandı. © 3dsınıfı_