# Soane Madalyası 2026 Farshid Moussavi'ye: jüri, etiği gündelik kararlarda arıyor

Kaynak: https://3dsinifi.com/haber/soane-madalyasi-2026-farshid-moussavi-ye-juri-etigi · Kategori: Mimari · Yayın: 30 Eylül 2026

> Londra'daki Sir John Soane's Museum, 2026 Soane Madalyası'nı İran doğumlu mimar, yazar ve Harvard GSD öğretim üyesi Farshid Moussavi'ye verdi. Jüri, Moussavi'nin yaklaşık 40 yıllık pratiğinde mimarlıkta etiği gündelik kararlara taşımasını öne çıkardı.

## Kısaca
- 2026 Soane Madalyası, Farshid Moussavi Architecture'ın kurucusu Farshid Moussavi'ye verildi.
- Madalya 24 Kasım 2026'da Londra'daki Royal Academy'de düzenlenecek törenle takdim edilecek.
- Moussavi, Yokohama Liman Terminali (2002) ile tanınan Foreign Office Architects'in 18 yıl boyunca ortak yöneticisiydi.
- Jüri başkanı Amin Taha, Moussavi'nin "dikkat" üzerine kurulu üçüncü bir yol çizdiğini söyledi.

Londra'daki Sir John Soane's Museum, 2026 Soane Madalyası'nı İngiliz-İranlı mimar, yazar ve akademisyen Farshid Moussavi'ye verdi. 28 Eylül'de açıklanan ve Architects' Journal'ın da aktardığı karara göre Moussavi, madalyayı 24 Kasım 2026'da Londra'daki Royal Academy of Arts'ta düzenlenecek etkinlikte alacak ve burada halka açık bir konferans verecek. Müzenin resmî sitesi de 24 Kasım etkinliğini Moussavi'yi kutlayan özel bir program olarak duyuruyor.

Soane Madalyası, müze tarafından her yıl mimarlık alanına önemli katkı yapmış ve mimarlığın kamuoyunca anlaşılmasını zenginleştirmiş mimar, eğitmen ve eleştirmenlere veriliyor. Kazananlara, 1835'te İngiltere mimarları tarafından Sir John Soane'a sunulan altın madalyanın bir kopyası takdim ediliyor. Moussavi, ödülü mimarlığın "pratiği, tarihi ve kuramına" yaptığı olağanüstü katkı nedeniyle aldı.

## Önceki kazananlar

Harvard GSD'nin duyurusuna göre ödülün önceki sahipleri arasında Hanif Kara (2024), Madelon Vriesendorp, Anne Lacaton ve Jean-Philippe Vassal, Peter Barber, Marina Tabassum, Denise Scott Brown, Kenneth Frampton ve Rafael Moneo bulunuyor. Bu liste, ödülün yalnızca bina üreten mimarları değil, düşünce ve eğitim alanında iz bırakan isimleri de gözettiğini gösteriyor.

## Jüri: "Gösteri ile teslimiyet arasında üçüncü yol"

Jüri başkanı mimar Amin Taha, Moussavi'nin yaklaşık 40 yıldır mimarlıkta etiğin bir beyan meselesi değil, bir pratik meselesi olduğunu gösterdiğini belirtti. Taha'ya göre bir binanın ahlaki yaşamı, onu kullananların gündelik deneyimini biçimlendiren büyüklü küçüklü sayısız kararda yatıyor. Taha'nın değerlendirmesinden kısa bir bölüm şöyle:

> "Gösteriye ve teslimiyete eğilimli bir meslekte Moussavi üçüncü bir yol çiziyor: dikkat."

Taha, Moussavi'nin mimarların binalarının nasıl kullanılacağını ya da algılanacağını kontrol edemeyeceğini öğrettiğini, bu belirsizliğin bir sınır değil tevazu, merak ve özenle tasarlamaya yönelik etik bir açılım olduğunu vurguladı.

Moussavi de ödüle ilişkin açıklamasında, kurucusu mimarlığın hiçbir zaman yalnızca mimarlıkla ilgili olmadığını açıkça kavramış bir kurum tarafından tanınmanın kendisi için en anlamlı takdir biçimi olduğunu söyledi. Mimar, Soane Müzesi'ni bir yapının aynı anda hem ev, hem çalışma mekânı, hem de dünyayı düşünmenin bir yolu olabileceğine dair en net argümanlardan biri olarak gördüğünü; kişisel ile mesleki, estetik ile entelektüel ve bina ile içeriği arasındaki ayrıma karşı çıkışın uzun süredir kendi pratiğini, öğretimini ve yazılarını meşgul ettiğini ekledi. Moussavi, geçen yıl Royal Academy'nin Yaz Sergisi'nin koordinatörlüğünü de üstlenmişti.

## FOA'dan Farshid Moussavi Architecture'a

İran'da doğan Moussavi; Harvard GSD, University College London ve Dundee Üniversitesi'nde eğitim aldı. Viyana Güzel Sanatlar Akademisi Mimarlık Enstitüsü'nün başkanlığını yaptı; Architectural Association, Berlage Enstitüsü, Harvard, UCLA, Princeton ve Columbia gibi okullarda ders verdi. Bugün Harvard GSD'de uygulamalı mimarlık profesörü.

Moussavi, 2011'de Londra ve Paris merkezli Farshid Moussavi Architecture'ı (FMA) kurmadan önce 18 yıl boyunca Foreign Office Architects'in (FOA) ortak yöneticisiydi. FOA'nın en çok bilinen işi 2002 tarihli Yokohama Liman Terminali. FMA'nın tamamlanan işleri arasında Cleveland Çağdaş Sanat Müzesi, Montpellier'deki La Folie Divine konutları, La Défense–Nanterre'deki Îlot 19 konut projesi, Kasım 2025'te tamamlanan Ismaili Center Houston ve Londra Mayfair'deki Victoria Beckham mağazası bulunuyor.

## Konut, yeniden kullanım ve kitaplar

Moussavi dört kitabın yazarı; en sonuncusu 2022'de yayımlanan "Architecture and Micropolitics". Araştırmaları sosyal konut ve yeniden kullanım üzerine yoğunlaşıyor. GSD'de "Housing as an Ecology of Care" ve "Housing Matters" başlıklı dersler veriyor; 2026 güz döneminde Hanif Kara ve Philip Denny ile birlikte konut üzerine bir stüdyo yürütüyor. 2024'te "Architecture as an Instruction-Based Art" (Talimata Dayalı Bir Sanat Olarak Mimarlık) başlıklı bir sergiye küratörlük yaptı.

## Tasarım ve temsil açısından

Sergi başlığı, dijital tasarımla ilgilenenler için ilginç bir çerçeve sunuyor: mimarlığı, uygulanmak üzere yazılmış bir talimatlar dizisi olarak düşünmek. Bu yaklaşım, kuralların ve parametrelerin sonucu belirlediği hesaplamalı tasarım düşüncesiyle doğal bir akrabalık taşıyor. Moussavi'nin kullanıcı deneyimini merkeze alan etik vurgusu ise görselleştirme pratiğine de bir soru yöneltiyor: Sunum görselleri binanın gündelik kullanımını mı anlatıyor, yoksa yalnızca etkileyici bir anı mı? Jürinin "gösteri" eleştirisi, render kültürü için de düşünülmeye değer.

Soane Müzesi'nin kendisi de bu tartışmaya iyi bir arka plan sunuyor. Müzenin yakın zamanda restore edilerek tarihinde ilk kez halka açık turlara açılan Çizim Ofisi (Drawing Office), müzeye göre türünün ayakta kalan en eski örneği. Soane'un döneminde mimari temsilin merkezinde elle çizilen paftalar vardı; bugün aynı işlevi büyük ölçüde dijital modeller ve renderlar üstleniyor. Değişmeyen soru ise temsilin binayı ve onu kullanacak insanları ne kadar dürüst anlattığı.

## Pro ipucu
Konut ve kamusal yapı sunumlarında en az bir kareyi 'gündelik kullanım' sahnesine ayırın: sıradan bir saat, doğal ışık ve kullanım izleri, projenin yaşanabilirliğini jüriye kahramanca bir dış görünüşten daha iyi anlatır.

## 3dsınıfı yorumu
Moussavi'ye verilen madalya, ödül kültürünün ikonik yapılardan çok süreç, eğitim ve etik üzerine kurulu pratiklere yöneldiği bir dönemi yansıtıyor. Türkiye'de konut üretiminin büyük ölçüde hız ve metrekare üzerinden konuşulduğu bir ortamda, sosyal konut ve yeniden kullanım üzerine çalışan bir mimarın ödüllendirilmesi, meslek odaları ve okullar için de ilham verici bir gündem.

Öğrenciler için Moussavi'nin kariyeri, pratik, öğretim ve yazının birbirini beslediği bir modeli gösteriyor. Görselleştirme alanında çalışan ofis ve serbest sanatçılar ise jürinin 'gösteri' eleştirisini ciddiye almalı: iyi bir render, binayı abartmak yerine kullanıcı deneyimini dürüstçe anlatabildiği ölçüde değerlidir; bu ölçüt, yarışma paftalarında da giderek daha belirleyici hale geliyor.

## Kaynaklar
- [Architects' Journal – Farshid Moussavi awarded 2026 Soane Medal](https://www.architectsjournal.co.uk/news/farshid-moussavi-awarded-2026-soane-medal) (alıntı)
- [Harvard GSD – Farshid Moussavi Awarded 2026 Soane Medal](http://www.gsd.harvard.edu/2026/09/farshid-moussavi-awarded-2026-soane-medal/) (özet)
- [Sir John Soane's Museum](https://www.soane.org/) (özet)

_Yapay zekâ desteğiyle hazırlandı; editör onaylı. © 3dsınıfı_