Blender Shape Keys necə istifadə olunur: memarlıq animasiyası üçün addım-addım

Bu bələdçidə nə öyrənəcəksiniz?

Blender-də Shape Keys eyni obyektin müxtəlif həndəsi formalarını saxlamağa və onlar arasında keçid etməyə imkan verir. Bu funksiyadan memarlıq vizuallaşdırmasında hərəkətli panelin formasını dəyişmək, mebel elementinin alternativ formalarını göstərmək və ya modelin iki vəziyyəti arasında animasiya hazırlamaq üçün yararlana bilərsiniz. Bunlar tətbiq nümunələridir; Shape Keys-in əsas iş prinsipi obyektin təpə nöqtələrinin mövqelərindəki dəyişiklikləri ayrı-ayrı açarlar kimi saxlamaqdır.

Bələdçi boyunca əvvəlcə əsas forma olan Basis-i, sonra nisbi açarlarla formaları qarışdırmağı və mütləq açarlarla ardıcıl keçid yaratmağı nəzərdən keçirəcəyik. Həmçinin açarların kilidlənməsi, kopyalanması və redaktəsi kimi idarəetmə vasitələrinə, eləcə də hansı hallarda diqqətli olmaq lazım gəldiyinə baxacağıq.

Tələblər

• Blender tələb olunur. İstinad edilən bələdçi Blender-in onlayn istifadəçi təlimatındakı ən yeni Shape Keys səhifələridir; mənbə mətndə konkret Blender versiyası göstərilmədiyi üçün burada versiya uyğunluğu barədə dəqiq nömrə verilmir.

• Mənbələrdə hesab və ya onlayn xidmət tələbi qeyd olunmur.

• Shape Keys təpə nöqtələri olan mesh, əyri, səth və qəfəs obyektlərində istifadə edilə bilər. Bələdçidəki bəzi seçimlər yalnız mesh obyektləri üçündür.

• Açar yaratmaq üçün obyektlər arasında məlumat ötürüləcəksə, müvafiq əməliyyat üçün topologiyaların uyğun olması tələb oluna bilər. Bu şərt xüsusilə güzgülənmiş forma yaratmaq əməliyyatı üçün göstərilir.

Shape Keys-dən addım-addım istifadə

1. Əsas formanı müəyyənləşdirin

İşləyəcəyiniz obyektin başlanğıc həndəsəsini hazırlayın. Shape Keys siyahısının yuxarısındakı Basis obyektin əsas mövqelərini təmsil edir və yeni açarlar üçün standart istinad rolunu oynayır. Bu başlanğıc formasını sonrakı dəyişiklikləri müqayisə edəcəyiniz neytral vəziyyət kimi qəbul edin.

İş axınını qurarkən obyektin hansı formalarına ehtiyacınız olacağını əvvəlcədən müəyyənləşdirmək faydalıdır. Məsələn, fasad elementinin bağlı və açıq vəziyyətini, yaxud interyer obyektinin iki fərqli formasını ayrı açarlar kimi nəzərdə tutmaq olar. Burada əsas məqam hər dəyişikliyin eyni obyektin təpə nöqtələrinin mövqelərini təsvir etməsidir.

2. Shape Keys panelini açın və ilk açarı yaradın

Shape Keys idarəetmə vasitələri Properties bölməsinin Object Data sekmesində yerləşir. Paneldə açarların siyahısı ağac görünüşündə göstərilir. Siyahıdakı əlavəetmə düyməsi ilə yeni açar yaradıldıqda Basis formasının surəti alınır. Beləliklə, yeni açarı başlanğıc həndəsədən fərqləndirərək işləyə bilərsiniz.

Açarı redaktə etməzdən əvvəl siyahıda düzgün elementin seçildiyini yoxlayın. Paneldəki kilid işarəsi açarın təsadüfən dəyişdirilməsinin qarşısını ala bilər. Bələdçidə qeyd olunur ki, açar kilidli olduqda təpə nöqtələrini hərəkət etdirən geniş yayılmış sculpt və edit mode alətləri dəyişiklik etməyi dayandırır və xəta verir. Buna görə redaktənin gözlənilmədən bloklandığı hallarda seçilmiş açarın kilid vəziyyətini yoxlayın.

3. Yeni forma yaradın

Yeni açar seçili olduqda obyektin formasını hədəf vəziyyətə uyğun redaktə edin. Nəticə Basis-dən fərqli forma kimi saxlanılır. Shape Keys-in məqsədi obyekti sadəcə döndərmək və ya miqyasını dəyişmək deyil; əsas formadan əlavə, təpə nöqtələrinin mövqeləri üzərindən deformasiya nəzarəti yaratmaqdır.

Redaktəni bir neçə hissəyə bölmək lazımdırsa, mənbə bələdçidə Vertex Group seçiminin aktiv açarın deformasiyasını vertex group ilə məhdudlaşdıra bildiyi qeyd olunur. Bu üsul mürəkkəb dəyişikliyi daha kiçik komponentlərə bölmək lazım olduqda nəzərdən keçirilə bilər. İstifadə məqsədini və qrup təyinatlarının təfərrüatlarını yoxlamaq üçün layihənin həndəsəsini nəzərdən keçirin; bələdçi bu mövzuda konkret memarlıq modeli nümunəsi vermir.

4. Nisbi açarlarla formaları qarışdırın

Bir neçə formanın eyni anda təsir etdiyi hallarda Relative Shape Keys istifadə olunur. Hər nisbi açar Basis-ə və ya seçilmiş başqa açara əsasən müəyyənləşdirilə bilər. Shape Keys siyahısındakı Value sahəsi aktiv açarın təsirini tənzimləyir: 0 istinad formasına, 1 isə müvafiq açar formasının tam təsirinə uyğundur.

Dəyərlər 0–1 intervalından kənara çıxa bilər. Blender bu intervaldan kənar nəticələri genişləndirə və ya əks istiqamətdə tətbiq edə bilər; buna görə dəyərləri intervaldan kənara çıxararkən deformasiyanın gözlənilmədən böyüyə biləcəyini nəzərə alın. 3D Viewport-da görünən nəticə aktiv nisbi açarların çəkilərinin birlikdə hesablanması ilə yaranır.

Paneldəki Clear Shape Keys idarəetməsi bütün təsir dəyərlərini sıfırlayaraq əlavə formaların nəticəyə təsir edib-etmədiyini yoxlamağı asanlaşdırır. Səhnədə gözləmədiyiniz forma göründükdə bundan ilkin yoxlama kimi istifadə edə bilərsiniz.

5. Ardıcıl keçid üçün mütləq açarları seçin

Formaların eyni anda qarışması əvəzinə zamanla ardıcıllıqla dəyişməsi lazımdırsa, Absolute Shape Keys seçin. Bu rejimdə hər açar müəyyən Evaluation Time dəyərində aktiv olur; nəticə cari zamanın əvvəlki və sonrakı açarlar arasındakı mövqeyinə əsasən hesablanır.

Absolute rejimində Value nisbi rejimdəki təsir çəkisi ilə eyni məna daşımır: burada söhbət açarın Evaluation Time dəyərindən gedir. Açarları siyahıda yenidən sıraladıqdan və ya sildikdən sonra vaxtlamanı nəzərdən keçirin. Paneldəki Re-Time Shape Keys idarəetməsi açarları siyahı sırasına uyğun sabit intervallarla yenidən vaxtlamaq üçün istifadə oluna bilər. Interpolation seçimləri Linear, Cardinal, Catmull-Rom və B-Spline-dır; bunlar açarlar arasındakı keçidin formasına təsir edir.

6. Açarları redaktə edin və nəticəni yoxlayın

Siyahıdakı açarları sürükləyərək yenidən sıralaya bilərsiniz. Aktiv açarın 3D Viewport-da qarışıq olmadan görünməsi üçün Shape Key Lock idarəetməsindən istifadə etmək olar. Bələdçidə qeyd olunur ki, Edit Mode-a keçdikdə bu kilid avtomatik aktivləşə bilər.

Açar siyahısındakı New Combined mövcud deformasiyanın nəticəsini yeni açar kimi əlavə edir. Bu, siyahıdan standart qaydada yeni açar əlavə etməkdən fərqlidir; standart əlavəetmə Basis-in surətini yaradır. Başqa obyektlərdən forma götürmək üçün New from Objects istifadə edilə bilər. Güzgülənmiş ötürmə seçimlərində yerli X oxu boyunca əks etdirmə aparılır; bu əməliyyatların bəziləri müvafiq mesh-lərin topologiyalarının uyğun olmasını tələb edir.

Tez-tez rast gəlinən səhvlər

Nisbi və mütləq dəyərləri eyni hesab etmək: Relative rejimində Value formanın istinadına görə təsir miqdarını göstərir. Absolute rejimində isə dəyər Evaluation Time-ı göstərir. Açarlar gözləniləndən fərqli davrandıqda əvvəlcə hansı rejimin aktiv olduğunu yoxlayın.

Yanlış açarı redaktə etmək: Siyahıda seçilmiş açarı və kilid işarəsini yoxlamadan həndəsəni dəyişmək başqa formaya təsir edə bilər. Redaktəyə başlamazdan əvvəl aktiv elementi təsdiqləyin.

Güzgülənmiş ötürmədə topologiyanı nəzərə almamaq: New from Objects Flipped mənbə və hədəf mesh-lərin topologiyaları uyğun olmadıqda işləməyə bilər. Bu tələb ödənmirsə, güzgülənmiş ötürmənin uğurlu olacağını fərz etməyin.

Açarların sırasını dəyişdikdən sonra vaxtlamanı nəzərdən qaçırmaq: Mütləq açarların vaxtları siyahı sırası ilə əlaqəlidir. Açarları sildikdən və yenidən sıraladıqdan sonra keçidi yoxlayın, lazım gələrsə yenidən vaxtlama seçimini nəzərdən keçirin.

Növbəti addımlar

Əvvəlcə bir obyekt üzərində Basis və bir əlavə açarla sadə sınaq aparın; sonra nisbi dəyərləri dəyişərək qarışığı müşahidə edin. Ardıcıl deformasiya lazımdırsa, eyni işi Absolute rejimində də sınayıb müqayisə edin. Layihə faylında açarlara aydın adlar vermək siyahıda düzgün vəziyyəti seçməyi asanlaşdırır; lakin Shape Keys-in əsas idarəetmə vasitələri hər açarın həndəsəsi, istinadı və dəyəridir.

Nəhayət, açarların gözlənilən nəticəni verdiyini yalnız bir kadrda deyil, müvafiq qarışıq və ya Evaluation Time dəyərlərində də yoxlayın. Memarlıq təqdimatlarında bu yanaşma alternativ formaları və onlar arasındakı keçidləri göstərmək üçün faydalı ola bilər. Bununla belə, mənbə sənədlərdə render mühərriki, konkret animasiya təhvil formatı və ya başqa proqramlara ötürmə uyğunluğu barədə məlumat verilmir; bu məsələləri istifadə ediləcək layihə iş axınında ayrıca yoxlamaq lazımdır.

Mənbə və lisenziya

Bu bələdçi Blender-in onlayn istifadəçi təlimatındakı Shape Keys giriş səhifəsi və Shape Keys paneli səhifələrindəki məlumatlar əsasında Azərbaycan dilinə uyğunlaşdırılıb. Hər iki mənbə CC BY-SA 4.0 lisenziyası ilə yayımlanıb.