Qısaca
- Lightmap UV bişirilmiş işıq və kölgə məlumatlarını saxlayır; yalnız dinamik işıqlandırmadan istifadə edən layihələrdə lazım deyil.
- Unreal Engine FBX idxalı zamanı avtomatik lightmap UV yarada bilər; bu seçim söndürülmədiyi halda proses standart olaraq aparılır.
- Lightmap adaları üst-üstə düşməməli, işıq sızması riskini azaltmaq üçün aralarında kifayət qədər boşluq olmalıdır.
- Epic-in bələdçisi avtomatik generasiyanı əksər statik mesh-lər üçün uyğun saysa da, bəzi modellərdə xüsusi UV quruluşunun lazım ola biləcəyini bildirir.
Bu bələdçidə nə öyrənəcəksiniz?
Bişirilmiş işıqlandırma səhnədəki işıq və kölgə məlumatlarının əvvəlcədən hesablanaraq teksturalarda saxlanmasına əsaslanır. Unreal Engine-də bu məlumatlar üçün istifadə edilən UV quruluşu lightmap UV adlanır. Bu kanal materialın səth teksturasını yerləşdirən UV-lərlə eyni məqsədə xidmət etmir: Hər səth lightmap-də özünə məxsus sahədən istifadə etməli, adalar üst-üstə düşməməli və aralarında işıq sızmasının qarşısını almaq üçün kifayət qədər boşluq olmalıdır.
Bu bələdçi Blender-də model hazırlayan və Unreal Engine-də bişirilmiş işıqlandırmadan istifadə edəcək memarlıq vizuallaşdırması, interyer və real vaxt səhnəsi istehsal edən komandalar üçün iş axını təqdim edir. Blender 5.3 Manual-da UV açılımı və tikişlər ayrı bölmələrdə verilir; Epic-in Unreal Engine lightmap bələdçisi isə avtomatik generasiya, xüsusi quruluş, adaların yerləşdirilməsi və boşluq prinsiplərini izah edir.
Tələblər və iş axınının seçilməsi
Modelin UV quruluşunu hazırlaya biləcəyiniz 3D modelləşdirmə və ya UV düzənləmə proqramı lazımdır. Blender 5.3 Manual UV açılımı üçün istinad edə biləcəyiniz mənbələrdən biridir.
Modeli FBX formatında Unreal Engine-ə idxal edən iş axını lazımdır. Epic-in bələdçisi idxal zamanı avtomatik lightmap generasiyasını izah edir; bu seçim söndürülmədikdə kanal avtomatik yaradılır.
Hesab tələbləri və proqram lisenziyasının qiymətləri mənbələrdə göstərilmir. Epic-in sənədində Unreal Engine 4 (UE4) terminləri və ayar adları işlədilir. Fərqli versiyada işləyirsinizsə, addımların və seçimlərin eyni olduğunu fərz etməyin.
İlk qərar avtomatik lightmap UV-nin yetərli olub-olmamasıdır. Epic-ə görə çox sayda statik mesh olan layihələrdə avtomatik generasiya UV-ləri əl ilə hazırlamaq və boşluqları tənzimləmək işini azalda bilər. Əksər statik mesh-lər üçün bu üsul qənaətbəxş nəticə verə bilər. Model mürəkkəbdirsə, avtomatik quruluş səthləri lazımi qaydada ayıra bilmirsə və ya işıqlandırma xətaları görünürsə, xüsusi UV açılımı nəzərdən keçirilməlidir.
Addım-addım lightmap UV hazırlamaq
Bişirilmiş işıqlandırmadan istifadə olunub-olunmayacağını müəyyənləşdirin. Model statik və ya stationary işıqla bişirilmiş işıqlandırma alacaqsa, lightmap UV lazımdır. Layihədə yalnız dinamik işıq istifadə olunursa, Epic-in sənədinə əsasən hər statik mesh üçün lightmap hazırlamaq məcburi deyil. Bu qərarı modelləşdirmə mərhələsində vermək sonradan UV quruluşunu dəyişdirmək ehtiyacını azaldır.
Tekstura UV-si ilə lightmap UV-sini ayırın. Tekstura UV-sində eyni teksturanı bir neçə səthdə istifadə etmək üçün adaları üst-üstə yerləşdirmək qəbul edilə bilər. Lightmap UV-də isə hər səth üçün unikal sahə lazımdır. Tekstura kanalındakı quruluşu yoxlamadan birbaşa işıq xəritəsi kimi istifadə etmək üst-üstə düşmələrə səbəb ola bilər.
Əvvəlcə avtomatik generasiyanı yoxlayın. FBX idxalı zamanı lightmap yaratma seçimi söndürülməyibsə, Unreal Engine tekstura düzəni üçün istifadə olunan UV kanalından yeni lightmap quruluşu yarada bilər. Proses UV adalarını yenidən qablaşdırır; adaları kəsmir və bölmür. Buna görə model həndəsəsində ayrılmalı bölgələr varsa, onları idxaldan əvvəl modelləşdirmə və ya UV düzənləmə mərhələsində hazırlamaq vacibdir.
Lazım gələrsə, xüsusi UV adaları yaradın. Blender Manual-da UV açılımı və tikişlərə həsr olunmuş bölmələr var. Modeli açarkən həndəsənin təbii şəkildə ayrıla biləcəyi yerləri nəzərə alın: girintilər, dərin oyuqlar və ya fərqli səth qrupları uyğun bölmə nöqtələri ola bilər. Məqsəd işıqlandırmada davamlı görünməsi gözlənilən səthləri lazımsız yerə çoxsaylı adalara ayırmamaqdır. Uyğun olduqda düz və bir-birinə bağlı səthləri tək ada kimi saxlamaq olar.
Üst-üstə düşmələri və boşluqları yoxlayın. Lightmap adaları üst-üstə düşməməli, aralarında hədəf çözünürlüyə uyğun kifayət qədər məsafə olmalıdır. Epic bildirir ki, DXT sıxılması 4×4 texel bloklarından istifadə etdiyinə görə, bütün daşma izlərinin qarşısını almaq üçün adətən ən azı dörd texel boşluq lazımdır. Sənəddəki 64 çözünürlüklü nümunədə kənarlardakı bir piksellik payları çıxardıqdan sonra hesablamanı 1/62 kimi göstərжээ. Автоматическая генерация размещает острова с учетом подходящего промежутка; при ручной настройке проверьте расстояния отдельно.
UE4-də yaradılmış lightmap-i yoxlayın. Epic-in bələdçisində avtomatik yaradılmış UV-ləri Static Mesh Editor daxilindəki Details panelinin Build Settings bölməsindən tənzimləməyin mümkün olduğu bildirilir. Bu ayarlardan mənbə lightmap kanalından yeni hədəf kanala generasiya etmək və ya mövcud quruluşu yenidən qablaşdırmaq üçün istifadə oluna bilər. Burada göstərilən adlar UE4 sənədindəki adlandırmadır; başqa versiyalarda eyni interfeysin olduğunu fərz etməyin.
İşıqlandırma nəticəsini qiymətləndirin. Yalnız UV görünüşünə baxmaq kifayət deyil. Bişirilmiş nəticəni yoxlayaraq ada sərhədlərində tünd xətlərin, kölgə daşmasının və ya işıq sızmasının olub-olmadığını müəyyənləşdirin. Lazım gələrsə, adaları yenidən düzün, daha məntiqli səth qrupları yaradın və ya hədəf lightmap çözünürlüğünü nəzərdən keçirin.
Həndəsə növünə uyğun quruluş
Sadə və modul səthlərdə bir-birinə bağlı müstəviləri məntiqli bütöv kimi saxlamaq UV sahəsindən səmərəli istifadə etməyə və işıq keçidlərini daha təmiz əldə etməyə kömək edə bilər. Epic-in fasad nümunəsində ön və yan səthlərin birlikdə, üst hissənin isə ayrıca ada kimi qurulduğu göstərilir.
Məhəccər kimi çoxlu hissəsi və boşluğu olan mürəkkəb modellərdə daha çox ada və boşluq lazım gələ bilər. Bu, UV sahəsindən istifadənin səmərəliliyini azalda bilər; bəzi modellərdə işıqlandırma keyfiyyətini qorumaq üçün daha yüksək lightmap çözünürlüğü tələb oluna bilər. Üzvi formalarda isə səthi məntiqli nöqtələrdən ayırmaq və UV-ləri rahatlatmaq tövsiyə olunur. Görünən tikişləri azaltmaq üçün bölmə yerlərini formanın girinti və birləşmələrini nəzərə alaraq seçmək lazımdır.
Tez-tez edilən xətalar
Tekstura UV-sini lightmap UV-si hesab etmək: Tekstura adaları üst-üstə düşə bilər, lightmap adalarında isə belə üst-üstə düşmə olmamalıdır.
Boşluqları nəzərə almamaq: Həddindən artıq sıx qablaşdırma işıq və kölgə daşmasına səbəb ola bilər. Xüsusilə xüsusi UV hazırlayarkən hədəf çözünürlüyü və texellər arasındakı boşluğu birlikdə nəzərə alın.
Avtomatik generasiyanın həndəsəni böləcəyini gözləmək: Epic-in təsvir etdiyi alqoritm adaları yenidən qablaşdırır, onları kəsmir və bölmür. Lazım olan ayırmaları idxaldan əvvəl etmək gərəkdir.
Dərhal ən yüksək çözünürlüğə keçmək: Daha yüksək çözünürlük bəzi izləri azalda bilər, lakin sənəddə yaddaş büdcəsini və performans optimallaşdırmasını da nəzərə alaraq uyğun olan ən aşağı çözünürlükdən istifadə etmək tövsiyə olunur.
Yalnız UV adalarına baxaraq nəticə çıxarmaq: Tikişlərin və işıq sızmasının real təsirini bişirilmiş işıqlandırma görüntüsündə qiymətləndirmək lazımdır.
Memarlıq vizuallaşdırması və interyer iş axınında əhəmiyyəti
Bişirilmiş işıqlandırmadan istifadə edən memarlıq səhnələrində modul fasad hissələri, sabit mebellər və təkrarlanan statik mesh-lər üçün avtomatik lightmap generasiyası hazırlıq vaxtını azalda bilər. Digər tərəfdən, nazik profillər, sıx boşluqlar və ya üzvi dekorativ elementlər daha çox nəzarət tələb edə bilər. Belə modellərdə xüsusi UV quruluşu görünən səthlərdə işığın daha ardıcıl hesablanmasına kömək edə bilər.
Komandalar avtomatik generasiyanın yaratdığı nəticələri model növlərinə görə yoxlamalı, çözünürlüğü artırmazdan əvvəl UV adalarının yerləşməsini və boşluqları nəzərdən keçirməlidirlər. Daha yüksək çözünürlük yaddaş və performans büdcəsinə təsir edə biləcəyindən, bu qərarı səhnənin qalan hissəsi ilə birlikdə dəyərləndirmək lazımdır. Həmçinin layihə versiyası və idxal ayarları yoxlanmalı, bələdçidə göstərilən UE4 interfeys adlarının istifadə olunan versiyada qüvvədə olduğu təsdiqlənməlidir.
Növbəti addımlar
Əvvəlcə sadə statik mesh-i avtomatik lightmap UV ilə idxal edin və bişirilmiş nəticəni yoxlayın. Problem görsəniz, tekstura UV-si ilə işıq xəritəsi quruluşunu ayrı-ayrılıqda qiymətləndirin; adaların üst-üstə düşmədiyini, kifayət qədər boşluq olduğunu və birləşmələrin səth həndəsəsinə uyğun gəldiyini yoxlayın. Mürəkkəb və ya üzvi modeldə xüsusi UV quruluşunu sınayın və nəticəni eyni işıqlandırma şəraitində müqayisə edin. Çözünürlüğü artırmaq lazımdırsa, bunun səhnənin yaddaş və performans hədəflərinə uyğunluğunu da nəzərə alın.
Mənbə və lisenziya
Epic Games-in “Understanding Lightmapping in Unreal Engine” sənədindən avtomatik və xüsusi lightmap UV generasiyası, adalar, boşluqlar və nümunələr üçün istifadə olunub. Blender 5.3 Manual-dakı “Unwrapping” bölməsi UV açılımı və tikişlər üçün istinad mənbəyidir; CC BY-SA 4.0 lisenziyalı məzmun Azərbaycan dilinə uyğunlaşdırılıb.
Mənbələr
2 mənbəMənbə mətnləri yenidən dərc edilmir; qısa sitatlar işarələnir, qalanı bizim xülasə və şərhimizdir.
Türkiyədəki memarlıq ofisləri və vizuallaşdırma komandaları üçün avtomatik lightmap generasiyası çoxsaylı statik modellərin olduğu layihələrdə əl ilə qablaşdırma yükünü azalda bilər. Lakin avtomatik nəticə hər mürəkkəb model üçün ideal olmaya bilər; buna görə xüsusilə nazik və hissələrə bölünmüş həndəsələrdə işıq sızmasını yoxlamaq iş axınının bir hissəsi olmalıdır.
Mənbələrdə yeni avadanlıq və ya ödənişli plagin tələbindən bəhs edilmir; əsas diqqət çözünürlük artdıqca yaddaş və performans büdcəsinin də nəzərə alınmasıdır. Bundan əlavə, Epic-in göstərdiyi ayar adları UE4 sənədinə əsaslanır. Ofislər və tələbələr istifadə etdikləri Unreal Engine versiyasında müvafiq seçimləri yoxlayıb kiçik sınaq modeli ilə işləməlidirlər.
Tez-tez verilən suallar
Unreal Engine-də hər model üçün lightmap UV lazımdırmı?
Epic-in sənədinə görə bişirilmiş işıqlandırmadan istifadə edəcək statik mesh-lər üçün lightmap UV lazımdır. Layihədə yalnız dinamik işıqlandırmadan istifadə olunursa, hər statik mesh üçün lightmap hazırlamaq məcburi deyil.
Unreal Engine avtomatik lightmap UV yarada bilərmi?
Bəli. FBX idxalı zamanı avtomatik generasiya seçimi söndürülməyibsə, Unreal Engine tekstura UV quruluşuna əsaslanaraq lightmap UV yarada bilər.
Lightmap UV adaları arasında nə qədər boşluq qoyulmalıdır?
Epic-in bələdçisində bütün daşma izlərinin qarşısını almaq üçün adətən ən azı dörd texel boşluq lazım olduğu bildirilir. Tələb olunan məsafə hədəf lightmap çözünürlüğü ilə birlikdə qiymətləndirilməlidir.



