Archicad 27’de görünüş ve pafta tutarlılığı için pratik iş akışı

Graphisoft’un Archicad 27 resmi yardım belgeleri, kayıtlı görünüşlerin ayarlarını yönetmek, elemanları Grafik Geçersiz Kılma kurallarıyla görsel olarak sınıflandırmak ve proje bilgilerini otomatik metinlerle kullanmak için yerleşik araçları açıklıyor. Bu rehber, söz konusu araçları proje dokümantasyonunu düzenlemek için izlenebilecek bir sırayla ele alıyor. Menü adları ve seçenekler Archicad 27 yardım belgelerine dayanıyor.

1. Görünüşün taşıyacağı ayarları belirleyin

1. Görünüş Ayarları’nı açmak için açık görünüşün sekme bağlam menüsünü veya Navigator’daki görünüş öğesinin bağlam menüsünü kullanın. Navigator Palette ya da Organizer üzerinden de aynı ayarlara ulaşılabilir. Görünüş Haritası’nda ilgili öğeyi seçtikten sonra alttaki “Settings” düğmesi de bu pencereyi açar.

2. Genel panelde görünüş için Katman Kombinasyonu, Ölçek, Yapı Görünümü, Kalem Seti, Model Görünümü Seçenekleri, Grafik Geçersiz Kılma ve Renovasyon Filtresi seçilebilir. Bu ayarları görünüşe kaydetmek, farklı dokümantasyon ihtiyaçları için tercihleri ayrı ayrı korumaya yardımcı olur.

3D görünüşlerde “Generate in” seçeneği, görünüşün 3D penceresinde mi yoksa PhotoRendering penceresinde mi üretileceğini belirler. Bir PhotoRendering görünüşü için kaydedilmiş sahne seçilebilir; görünüşün boyutu da görüntülenip düzenlenebilir. Geçerli penceredeki 3D ve render ayarlarını kayıtlı görünüşe geçirmek için “Redefine Image settings with current” seçeneği bulunur. Bu görüntü ayarları; 3D projeksiyon, yakınlaştırma ve güneş ayarlarının yanı sıra 3D Styles, kesme düzlemleri, 3D cutaway ve fotoğrafla işleme ayarlarını kapsar.

Bu aktarımın sonucu önemlidir: seçenek etkinleştirildiğinde, mevcut pencerede filtrelenmiş ya da seçilmiş elemanlarla sınırlandırılmış bir 3D görünüş de kaydedilen tanımı etkileyebilir. Pencerenin 3D görünüşünde filtre veya marquee kullanılıp kullanılmadığı ve Render Safe Area modunun açık olup olmadığı ayarlar penceresinde ayrıca gösterilir. Bu nedenle görünüşü yeniden tanımlamadan önce ekrandaki kapsamı kontrol edin.

2. Grafik Geçersiz Kılma kurallarını kurun

1. Kurallar penceresini Document > Graphic Overrides > Graphic Override Rules yolundan açın. Alternatif olarak Grafik Geçersiz Kılma Kombinasyonları penceresindeki “Manage Rules” düğmesini ya da Renovation Filter Options içindeki ilgili bağlantıyı kullanabilirsiniz.

2. Yeni bir kural eklemek için pencerenin altındaki “New” düğmesine basın veya bir kuralın ya da kural grubunun bağlam menüsünden yeni kural seçeneğini kullanın. Kriter listesinin ilk satırı daima Eleman Türü’dür; burada kuralın uygulanacağı eleman türlerini seçin.

3. Daha ayrıntılı eşleştirme için “Add...” düğmesiyle Parameters & Properties listesini açın. Arama alanı, istenen parametreyi bulmaya yardımcı olur. Seçilen ek kriterlerin kullanılabilirliği, üst satırlarda tanımlanan eleman türlerine bağlıdır. IFC özellikleri bu pencerede kriter olarak kullanılamaz.

4. “Override Style” bölümünde uygulanacak görsel özellikleri seçin. Dolgu ayarlarında Drafting Fill, Cover Fill veya Cut Fill kategorileri belirlenebilir; yüzey ayarında Cut Surfaces ve Uncut Surfaces seçeneklerinden biri ya da ikisi uygulanabilir.

5. Kural sayısı arttığında “New Group” ile gruplar oluşturun. Kuralları gruplar arasında sürükleyip bırakarak düzenleyebilir, adlarına göre arama yapabilirsiniz.

Katman veya Katman Kombinasyonu kriteri kullanıldığında kural, belirtilen Katman Kombinasyonu’nda görünür olan elemanları etkiler. Bu nedenle kuralın kullanılacağı görünüşteki katman düzenini de gözden geçirin. Renovasyon durumlarına karşılık gelen ilk üç kuralın kriterleri değiştirilemez; renovasyon durumu model elemanlarına ayrı ayrı atanır.

3. Görünüş ayarlarıyla kuralları eşleştirin

Dokümantasyon görünüşünü hazırlarken önce amaca uygun Katman Kombinasyonu’nu ve ölçeği seçin. Ardından Görünüş Ayarları’nda kullanılacak Grafik Geçersiz Kılma kombinasyonunu belirleyin. Kurallar, kriterleri karşılayan elemanlara hangi görsel geçersiz kılmanın uygulanacağını tanımlar; Görünüş Ayarları ise o görünüşte kullanılacak Grafik Geçersiz Kılma kombinasyonunu seçmeye yarar. Bu iki aşama, ilgili kural setinin doğru görünüşle birlikte kullanılmasına yardımcı olur.

Kat Planı Kesit Düzlemi ayarları ve ölçülendirme standardı da Görünüş Ayarları’ndaki ilgili bölümden seçilebilir; belgede bu tercihlerin yalnızca o görünüşe uygulanacağı belirtiliyor. Yakınlaştırma için mevcut görünüşü kaydetmek, pencereye sığdırmak veya daha önce kaydedilmiş özel bir yakınlaştırmayı seçmek mümkündür. Kaydedilen yakınlaştırma, varsa kaydırma ve döndürülmüş görünüş bilgisini de içerir.

“Zoom’u bu görünüş açılırken yoksay” seçeneği işaretlenirse görünüş, kaydedilmiş yakınlaştırması yerine en son açılan Archicad penceresinin yakınlaştırmasıyla görüntülenir. Ancak görünüş çizim olarak yerleştirildiğinde veya yayımlandığında kayıtlı yakınlaştırma değeri uygulanmaya devam eder. Bu ayrımı, çalışma ekranındaki görünüm ile pafta ya da yayın çıktısı arasındaki farkı değerlendirirken hesaba katın.

4. Otomatik metinlerle proje bilgilerini kullanın

Archicad 27 belgelerinde proje, saha, bina, iletişim, müşteri, pafta ve çizim bilgileri gibi alanlara ait otomatik metin anahtar sözcükleri listeleniyor. Anahtar sözcükler, otomatik metin komutlarıyla kullanılabiliyor; belgede GDL betiklerine ekleme yöntemi de açıklanıyor. Örnek anahtar sözcükler:

<PROJECTNAME>
<SITEFULLADDRESS>
<BUILDING_NAME>
<CLIENTCOMPANY>
<LAYOUTNAME>
<DRAWINGNAME>
<LONGDATE>
<FILENAME>

Bu örneklerdeki anahtar sözcükler sırasıyla proje adı, sahanın tam adresi, bina adı, müşteri şirketi, pafta adı, çizim adı, uzun tarih biçimi ve dosya adı gibi bilgileri temsil ediyor. Belgelerde ayrıca proje numarası, proje durumu, saha şehri, bina kimliği ve iletişim bilgileri gibi başka alanlar da yer alıyor. Bazı özel alanlar dinamik olarak oluşturuluyor.

Dosyaya bağlı sistem otomatik metinleri, proje dosyası en az bir kez kaydedilene kadar tanımsız olabilir. Bu yüzden bu alanlara dayanan bir çıktıyı ilk kayıt öncesinde kontrol edin ve anahtar sözcüklerin beklenen bilgiyi verdiğinden emin olun. Otomatik metinler, desteklenen alanları kullanmaya yarar; kaynak belgeler bunların her proje bilgisini kendiliğinden doldurduğunu söylemiyor.

Mimarlık ve görselleştirme iş akışına etkisi

Bu araçlar, aynı projede farklı katman, ölçek veya görsel sınıflandırma ihtiyacı bulunan mimarlık ve iç mimarlık ekiplerine yarar sağlayabilir. Kayıtlı görünüşler dokümantasyon tercihlerini saklayabilir; Grafik Geçersiz Kılma kuralları belirli elemanları ölçütlere göre görsel olarak ayırabilir. Otomatik metin anahtar sözcükleri ise belgelerde listelenen proje ve pafta bilgilerini kullanma seçeneği sunar.

Archicad 27 yardım belgeleri bu özellikler için donanım gereksinimi, lisans koşulu veya belirli bir performans kazanımı bildirmiyor. Ofislerin kendi dosyalarında görünüş, katman kombinasyonu ve kuralların beklenen sonucu verdiğini denemesi gerekir. Özellikle katman görünürlüğü, 3D görünüşün mevcut ayarlarla yeniden tanımlanması ve dosyanın ilk kez kaydedilmesi öncesindeki otomatik metinler kontrol edilmelidir.

Sık yapılan hatalar

• Katman kriteri içeren bir kuralın her görünüşte aynı elemanlara uygulanacağını varsaymak; sonuç, ilgili Katman Kombinasyonu’nda görünen elemanlarla ilişkilidir.

• Mevcut penceredeki görüntü ayarlarını kayıtlı görünüşe aktarırken görünüşün filtrelenmiş veya seçilmiş elemanlarla sınırlandırılmış olduğunu gözden kaçırmak.

• Dosyaya bağlı sistem otomatik metinlerinin proje dosyası ilk kez kaydedilmeden önce tanımlı olmasını beklemek.

• Renovasyon durumlarına karşılık gelen ilk üç kuralın kriterlerini değiştirmeye çalışmak; bu kriterler düzenlenemez.