Revit’te metraj ve malzeme çizelgesi hazırlama: adım adım rehber

Revit’te çizelgeler, modeldeki yapı elemanlarını ve bunlarla ilişkili verileri proje içinde listeleyip düzenlemek için kullanılabilir. Autodesk’in Revit LT 2023 ve Revit 2024 belgeleri; çizelge oluşturma, alan seçme, filtreleme, gruplama, toplam hesaplama ve görselli malzeme metrajı hazırlama adımlarını açıklıyor. Aşağıdaki rehber, bu belgelerdeki özellikleri temel alıyor; bazı adımların arayüz adları veya kapsamı sürüme göre değişebileceğinden, ilgili sürüm notları ayrıca belirtiliyor.

1. Temel çizelgeyi oluşturun ve alanları seçin

1. Revit LT 2023 belgesindeki yola göre View › Create › Schedules › Schedule/Quantities komutunu açın. Yeni Çizelge iletişim kutusunda, listeden çizelgede yer alacak bileşen kategorisini seçin. Gerekirse otomatik gelen adı düzenleyin.

2. Bina bileşenlerini listelemek için Schedule building components seçeneğini işaretleyin. Belge, bu işlemde Schedule keys seçeneğinin işaretlenmemesini özellikle belirtiyor. Ardından proje aşamasını seçip OK düğmesine tıklayın.

Alan seçimi, çizelgede hangi bilgilerin gösterileceğini belirler; filtreleme ise hangi kayıtların listeleneceğini sınırlar. Örneğin, projedeki tüm elemanları göstermek yerine çizelgeye yalnızca belirlenen filtre koşuluna uyan verileri dahil etmek mümkündür. Autodesk belgeleri bu işlemlerin Schedule Properties penceresindeki Fields ve Filter sekmelerinden yapıldığını belirtiyor.

Paylaşılan parametreleri çizelgeye eklerken önemli bir ayrıntı var: Autodesk’in Revit LT 2023 belgesine göre, seçilen paylaşılan parametreye sahip olmayan kategoriler çizelgede görüntülenmiyor. Beklenen kategoriler listede yoksa, parametrenin o kategorilerde bulunup bulunmadığını kontrol etmek gerekir.

2. Filtreleme, sıralama ve gruplama ile veriyi düzenleyin

1. Schedule Properties içindeki Filter sekmesinde, çizelgedeki veriyi sınırlayacak koşulları tanımlayın. Filtreleme, çıktının kapsamını daraltır; ancak hangi koşulların kullanılacağı projedeki parametrelere bağlıdır. Autodesk belgeleri belirli bir hazır filtre veya değer önermediği için, koşulları çizelgenin amacına göre belirleyin.

2. Sorting/Grouping sekmesinde satırların sıralanmasını ve gruplandırılmasını düzenleyin. Bu sekme, sıralanmış gruplara başlık, altbilgi ve boş satır ekleme seçeneklerini de içerir. Böylece çizelge, yalnızca verileri alt alta sıralamak yerine okunabilir gruplar halinde sunulabilir.

3. Gerekirse Format ve Appearance seçeneklerini düzenleyin. Görünüm ayarları arasında çizgiler, çerçeveler ve yazı tipi gibi seçenekler bulunur. Autodesk ayrıca satırların daha kolay ayırt edilmesi için zıt renkli satırlar gösteren Stripe Rows özelliğini belgeliyor.

Sıralama ve gruplama kararlarını çizelgenin kullanımına göre vermek önemlidir. Bir metrajı inceleyen ekip için gruplar halinde sunulan satırlar daha anlamlı olabilir; başka bir çıktı içinse kayıtların tek tek listelenmesi gerekebilir. Autodesk’in çizelge belgeleri, elemanları tek tek listeleme, sıralama ve toplamları gösterme gibi farklı düzenleme biçimlerine örnek veriyor. Proje ihtiyacı farklıysa aynı çizelgeyi çoğaltıp ayrı düzenlemeler oluşturmak da Revit’in belgelenen özellikleri arasında yer alıyor.

3. Sütun toplamlarını doğru gösterin

1. Project Browser içinde çizelge adını seçin. Properties paletindeki Formatting satırında Edit düğmesine tıklayın.

2. Toplamını görmek istediğiniz alanı seçin ve Calculate Totals seçeneğini etkinleştirin. Değişiklikleri onaylayın.

Bu ayar tek başına yeterli olmayabilir: Autodesk’in Revit 2024 belgesine göre, Sorting/Grouping sekmesinde Grand Totals seçeneği seçilmemişse sütun toplamları görünmez. Sonuçta toplam eksik görünüyorsa, hem alanın Calculate Totals ayarını hem de Grand Totals seçimini kontrol edin. Belgeler ayrıca çizelgeye genel toplam ve özel bir genel toplam başlığı ekleme seçeneklerini de açıklıyor.

4. Malzeme metrajına görsel ekleyin

Autodesk’in Revit 2024 örneği, duvar malzeme metrajına görsel ekleme sürecini anlatıyor. Aynı yöntemin diğer eleman türleri için de kullanılabileceği belirtiliyor.

1. Modelde duvarları oluşturun. Manage › Manage Project › Manage Images yolunu kullanarak ilgili duvar görselini projeye ekleyin.

2. Manage › Settings › Project Parameters bölümünden bir örnek proje parametresi ekleyin. Belgede parametre adı Rendering Image, parametre türü Image, grubu Graphics olarak veriliyor; kategori olarak Materials seçiliyor.

3. Bir duvar örneğini seçip tür özelliklerini açın. Structure bölümünde Edit düğmesine, ardından yapıdaki malzeme alanına tıklayın. Malzeme tarayıcısındaki Custom Parameters bölümünden, malzemeyi Rendering Image parametresine bağlayın.

4. Bir Wall Material Takeoff çizelgesi oluşturup alanlarına Material: Rendering Image bilgisini ekleyin. Çizelgeyi bir pafta görünümüne yerleştirdiğinizde, Autodesk’in örneğine göre görseller çizelge görünümünde paftada gösterilir.

Bu yöntem, yalnızca çizelgeye bir resim eklemekten ibaret değildir: görselin projeye alınması, Image türünde bir parametre oluşturulması ve görselin malzemeyle ilişkilendirilmesi gerekir. Görsel alanı çizelgede boşsa, bu bağlantı adımlarını ve Material: Rendering Image alanının çizelgeye eklenip eklenmediğini gözden geçirin.

Sık yapılan hatalar

• Çizelge oluştururken bileşenleri listelemek yerine Schedule keys seçeneğini işaretlemek.

• Paylaşılan parametreyi taşımayan kategorilerin neden görünmediğini kontrol etmeden çizelge ayarlarını değiştirmek.

• Sütun için Calculate Totals seçip Grand Totals seçeneğini etkinleştirmemek.

• Görselli metrajda resmi projeye ekleyip malzemeyle parametre bağlantısını kurmayı veya çizelgeye Material: Rendering Image alanını eklemeyi unutmak.

Mimarlık ve görselleştirme iş akışına etkisi

Bu özellikler, modeldeki eleman ve malzeme verilerini çizelge ve pafta içinde daha düzenli sunmak isteyen mimarlık ve iç mimarlık ekipleri için yararlıdır. Filtreleme ve gruplama, ilgili kayıtları öne çıkarabilir; toplamlar nicelikleri tek bir sütunda görünür kılabilir. Görselli malzeme metrajı ise çizelgeye malzeme görsellerini dahil eder. Belgelerde donanım gereksinimi veya performans kazanımı hakkında bilgi verilmediğinden, bu adımlar için özel bir donanım önerisi çıkarmak mümkün değildir. Özelliklerin kapsamı açısından Revit 2024’te anlatılan görsel ekleme adımları ile Revit LT 2023’te açıklanan genel çizelge oluşturma süreci ayrı değerlendirilmelidir.