Karaköy Timber Extension: Ahşap çerçeveli pavyon köy yaşamına alan açıyor

Erazo Pugliese’nin tasarladığı Karaköy Timber Extension, Datça Summer Workshop 2026 kapsamında Türkiye’deki Karaköy’de inşa edildi. 55 metrekarelik kamusal pavyon, köyün kutlama alanının kenarında yer alıyor. Proje tanıtımı 25 Ekim 2026’da yayımlandı. Çalışma, İstanbul Bilgi Üniversitesi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi ve Wentworth Institute of Technology’nin ortak girişimi olan atölyede gerçekleştirildi; Sebastián Erazo ve Stefano Pugliese’nin de aralarında bulunduğu tasarım-yapım eğitmenleri sürece rehberlik etti.

Çardak geleneğinden gelen ahşap düzen

Tasarım, Datça Yarımadası’nda mevsimlik tarım barınağı olarak kullanılan çardakların yapısal yaklaşımını güncel bir kamusal kullanıma taşıyor. Pavyonun ana taşıyıcıları, art arda sıralanan ahşap portal çerçevelerden oluşuyor. Bu çerçeveler zemine beton bir temel aracılığıyla bağlanmıyor; yapı, arazi üzerine yerleştirilen hafif bir ahşap düzen olarak tasarlanmış.

İskeletin parçaları yalnızca taşıyıcı işlev görmüyor. Çerçevelere eklenen ahşap yüzeyler yemek hazırlığı için tezgâh, ürünlerin sergilenmesi için raf ve açıklığa dönük uzun bir oturma elemanı oluşturuyor. Böylece yapı, köydeki ortak etkinliklere hem çalışma yüzeyi hem de buluşma alanı sağlıyor.

Gölgelik mevsime göre sökülebiliyor

Pavyonun üstünde, geleneksel Türk pazar örtülerini çağrıştıran kumaş yüzeyler çerçeveler arasında gerilerek gölge oluşturuyor. Bu örtü doğrudan güneş ışığını süzerken yapının kapalı bir hacme dönüşmesini engelliyor; açık düzen, çevreyle görsel ilişkiyi ve hava geçişini koruyor.

Kumaş paneller kış rüzgârlarına karşı çıkarılabilecek biçimde sabitlenmiş. Kumaşın dikilmiş uç ceplerine ahşap çıtalar yerleştiriliyor; paneller çerçeveye elastik kordonlar ve kancalarla tutturuluyor. Bu bağlantı düzeni, örtünün gerektiğinde sökülüp yeniden kurulmasına imkân veriyor.

Düğünlerden pazarlara uzanan kullanım

Proje, köy düğünleri, mevsimlik pazarlar ve diğer toplu buluşmalar sırasında yemek hazırlama, depolama ve oturma ihtiyaçlarını desteklemek üzere kurgulanmış. Açık plan, farklı etkinliklerin aynı alanda gerçekleşmesine olanak tanıyor. Tanıtımda, alanın araçların geçici olarak konumlandırılması gibi kullanımlara da uyum sağlayabildiği belirtiliyor.

Kutlama alanının sınırında yer alan yapı, tek bir etkinlik için tasarlanmış bir kurulumdan ziyade köy yaşamına eşlik eden kalıcı bir mekânsal çerçeve sunuyor. Gölgeliklerin çıkarılabilir olması ve alanın açık tutulması, kullanımın mevsimlere ve etkinlik türlerine göre değişmesine imkân veriyor.

Mimarlık ve görselleştirme iş akışına etkisi

Mimarlar ve iç mimarlar için proje, tekrarlanan taşıyıcıların çalışma yüzeyleri ve oturma elemanlarıyla birlikte nasıl düzenlenebileceğine dair bir örnek sunuyor. Benzer bir tasarım üzerinde çalışırken çerçeveleri tekrarlanabilir bileşenler, tezgâhları ve bankları ise ayrı elemanlar olarak modellemek, yerleşim alternatiflerini değerlendirmeyi kolaylaştırabilir. Kumaş örtüyü ayrı bir katman olarak ele almak da gölgelikli ve açık kullanım senaryolarını karşılaştırmaya yardımcı olur.

Görselleştirmede yapının açık niteliğini, ahşap elemanların işlevlerini ve kumaş panellerin sökülebilir oluşunu anlaşılır biçimde göstermek tasarım kararlarını aktarmayı destekleyebilir. Ancak proje tanıtımında herhangi bir dijital model, özel yazılım, donanım veya lisans bilgisi verilmemiş. Bu nedenle belirli bir teknik altyapı ya da uyumluluk gereksinimi olduğu sonucuna varmak mümkün değil.