Venedik 2027 Kore Pavyonu, küçülen kentleri “Katabolizma” ile ele alacak

Kore’nin 2027 Venedik Mimarlık Bienali’ndeki pavyonu, nüfus kaybı ve yaşlanmayla değişen kentleri “Katabolizma” başlıklı sergi projesiyle ele alacak. ArchDaily’nin 20 Ekim 2026 tarihli haberine göre, Arts Council Korea’nın (ARKO) görevlendirdiği çalışmanın küratörlüğünü mimar, akademisyen ve küratör Janghwan Lee yürütüyor. Projeye mimarlar Bae Yoonkyung, Kyo Suk Lee ve Jaehyub Ko da katkı veriyor. Sergi, büyüme ve yeni yapı üretimi merkezli kent yaklaşımının dışında, küçülmenin mevcut yapılar ve kent yaşamı üzerindeki etkilerine bakıyor.

“Katabolizma” kentteki dönüşümü nasıl yorumluyor?

Projeye adını veren katabolizma, karmaşık moleküllerin daha basit birimlere ayrışıp enerji açığa çıkardığı biyolojik bir süreç. Küratöryel ekip bu kavramı, küçülen kentlerdeki değişimleri anlamak için bir mercek olarak kullanıyor. Serginin yaklaşımında küçülme yalnızca kayıp olarak değil, ilişkilerin yeniden kurulması ve mekânların farklı biçimlerde kullanılmaya başlaması olarak değerlendiriliyor.

Çalışmanın çıkış noktası, Güney Kore’de büyük metropol bölgelerinin dışındaki küçük ve orta ölçekli kentlerde gözlenen nüfus azalması ve yaşlanan toplum. Kullanımı düşen bölgelerde boş evlerin yıkılması, kent dokusu içinde dağınık açık parseller bırakabiliyor. Mid-Size City Forum’un araştırması bu durumu “kentsel delinme” kavramıyla tanımlıyor. Söz konusu alanlar otopark ya da sebze bahçesi olarak kullanılabiliyor; bazıları ise boş kalıyor.

Mevcut yapılar ve boş parseller için yeni roller

Sergi, yapıların ve kent parçalarının değişen ihtiyaçlara göre yeniden düzenlenmesini inceliyor. Bu dönüşüm; binaları bölme, birbirine bağlama, onarma, bazı bölümlerini kaldırma veya yeni ekler yapma gibi farklı müdahaleleri kapsıyor. Ekip, mevcut yapı elemanlarının dönüşümünü ve kaybolan kullanımların geride bıraktığı mekânsal sonuçları da araştırma konusu yapıyor.

Mid-Size City Forum’un saha gözlemleri, veri analizi ve mekânsal belgeleme çalışmaları projenin dayanakları arasında. Sergi, sürekli ve kademeli değişim içinde hangi yapıların korunabileceği ve nasıl kullanılabileceği sorularını gündeme getiriyor. Burada mimarın rolü yalnızca yeni binalar tasarlamakla sınırlı değil; mevcut olanı sökmek, azaltmak, onarmak ve yeniden değerlendirmek de tasarım sürecinin parçası olarak ele alınıyor.

Mimarlık ve görselleştirme çalışmaları için anlamı

Mimarlar, iç mimarlar ve görselleştirme ekipleri açısından proje, tasarımın başlangıç noktasını yeni bir yapıdan çok mevcut dokunun okunmasına taşıyor. Boş parsel, kullanılmayan bina veya değişen kullanıcı profili, tek tip çözüm yerine farklı ölçeklerde müdahaleleri gerekli kılabiliyor. Serginin ele aldığı uyarlama, bağlantı kurma ve ekleme gibi kararlar; mevcut çevrenin ve malzemenin doğru belgelenmesini tasarımın önemli bir parçası haline getiriyor.

Özellikle değişen yaş grupları, yeni yerleşen göçmenler ve geçici ziyaretçiler farklı mekânsal ihtiyaçlar doğurabiliyor. Proje bu farklı kullanıcıları, küçülen kentlerin geleceği üzerine düşünürken dikkate alıyor. Görselleştirme tarafında da bu yaklaşım, yalnızca tamamlanmış bir yapıyı değil, mevcut durum ile olası dönüşüm senaryoları arasındaki ilişkiyi göstermeyi değerli kılıyor. Ancak kaynakta belirli bir yazılım, donanım, lisans koşulu ya da teknik uyumluluk bilgisi yer almıyor.

Büyüme dışındaki kent senaryoları

Küratöryel ekip, mimarlığı büyük ve tamamlanmış yeni hacimler üretmenin ötesinde tanımlıyor. Küçük ve artımlı müdahaleler, değişen yaşam koşullarına yanıt vermenin yollarından biri olarak sunuluyor. Yaklaşım, küçülen kentleri yalnızca gerileme veya yetersizlikle açıklamaktan kaçınırken kaybolan işlevleri romantikleştirmemeyi de önemsiyor. Bazı kullanımlar ortadan kalkarken yeni kullanıcılar ve ihtiyaçlar ortaya çıkabiliyor.

Janghwan Lee, Urban Operations adlı stüdyoyu yürütüyor ve Mid-Size City Forum’un eş yöneticiliğini yapıyor. Sergi katkıcılarından Bae Yoonkyung mekânın nasıl üretildiği ve deneyimlendiği üzerine eğitim ve yazı çalışmaları yürütüyor. Kyo Suk Lee, Kore’de mimari ve kentsel tasarım projeleri ile araştırma girişimlerine liderlik etti. Jaehyub Ko ise Seul merkezli Mission Object’in kurucu ortaklarından; tasarım, eğitim, araştırma ve yayıncılık alanlarında çalışıyor. Sergi, küçülme koşullarında mimarlığın neyi koruyup nasıl dönüştürebileceğini bu farklı araştırma ve pratiklerin kesişiminde tartışacak.