Kısaca
- Atelier Manferdini, ABD'nin Virginia eyaletindeki Crystal City'de Dominion Energy için bir elektrik trafo merkezinin cephesini tasarladı.
- InVisible adını taşıyan projede, binanın alt kısmına Processing yazılımıyla tasarlanmış, 10 renk ve üç farklı boyutta (5, 10 ve 15 santimetre) seramik karo şeridi uygulandı.
- Yapının üst kısmında, güneş ışığını farklı yoğunluklarda geçiren devasa gridli alüminyum panel sistemi yer alıyor ve bu paneller geceleri programlanabilir LED'lerle aydınlatılıyor.
- Stüdyonun kurucusu Elena Manferdini, tasarımın amacının makineler için üretilmiş işlevsel bir yapıyı insan ölçeğiyle buluşturmak olduğunu belirtiyor.
California merkezli Atelier Manferdini, ABD'nin Virginia eyaletinde Washington DC yakınlarındaki Crystal City'de yer alan bir elektrik trafo merkezinin cephesini yeniden tasarladı. InVisible adı verilen proje, elektrik sağlayıcısı Dominion Energy için hayata geçirildi ve yapının güncellenme sürecinin bir parçası olarak gerçekleştirildi.
Stüdyonun kurucusu, İtalyan kökenli ve Los Angeles'taki Sci-Arc'ta ders veren Elena Manferdini, trafo merkezlerinin genellikle yalnızca makineler için tasarlandığını, ancak kentsel altyapının insan ölçeğiyle de bir ilişki kurabileceğini vurguluyor. Tasarım ekibi, yapının işlevsel iç mekânını olduğu gibi bırakırken, dış cepheyi toplulukla bir diyalog kurma fırsatına dönüştürmeyi hedeflemiş.
Cephede algoritmik desen nasıl üretildi
Trafo merkezi, enerjiyi farklı voltaj seviyelerine dönüştürerek iletimini sağlıyor. Atelier Manferdini, bu süreci görselleştirmek için MIT Media Lab kökenli programlama ortamı Processing'i kullandı. Yapının alt kısmını saran seramik karo şeridinde 10 renk ve üç farklı boyut (yaklaşık 5, 10 ve 15 santimetre genişliğinde karolar) bulunuyor; bu boyutlar farklı voltaj seviyelerine gönderme yapıyor. Tasarım sürecinde programa kasıtlı olarak eklenen "glitch" (hata) efektleri, grafiğin düzensiz ve organik bir ritim kazanmasını sağlamış. Kaynakta belirtildiği üzere bu desen, modernist sanatçı Piet Mondrian'ın kentlerin ritmine dayanan Boogie Woogie serisini çağrıştırıyor.
Üst cephede ışık ve gölge oyunu
Seramik şeridin üzerinde, havalandırmalı bir cephe sistemi oluşturan devasa gridli alüminyum paneller yer alıyor. Paneller dış duvarlardan farklı mesafelere yerleştirilmiş ve birleşim noktalarında üst üste bindirilmiş; bu sayede güneş ışığı gridin farklı yoğunluklarından geçerek gün içinde değişen bir ışık efekti yaratıyor. Geceleri ise paneller programlanabilir LED'lerle arkadan aydınlatılıyor. Stüdyoya göre alt banttaki renkli ve dokulu desenle üst banttaki sakin metalik yüzey, birlikte tek bir mimari kompozisyon oluşturuyor.
Mimarlık ve archviz pratiği için ne anlama geliyor
Proje, Türkiye'deki ofisler ve görselleştirme ekipleri için işlevsel altyapı yapılarının da tasarım değeri taşıyabileceğine dair somut bir örnek sunuyor. Processing gibi görsel programlama ortamlarının parametrik cephe desenleri üretmekte nasıl kullanılabileceğini gösteren proje, özellikle:
Endüstriyel ve altyapı projelerinde cephe tasarımına yatırım yapmak isteyen kamu kurumları ve enerji şirketleri,
Algoritmik desen üretimiyle ilgilenen archviz ve cephe tasarım ekipleri,
Malzeme çeşitliliğini (seramik karo + alüminyum panel) tek bir kompozisyonda birleştirmek isteyen mimarlık büroları
için referans niteliğinde. Projenin ışık geçirgenliği ve gölge etkisi gibi detayları, render ve görselleştirme aşamasında gün ışığı simülasyonlarının önemini bir kez daha gündeme getiriyor.
Benzer örnekler
Kaynakta, benzer yaklaşımların başka örneklerine de değiniliyor: Schmidt Hammer Lassen'in Çin'deki bir enerji santralini çelik lamelalarla kapladığı ve üzerine bir yürüyüş yolu eklediği proje ile Kanadalı stüdyo GH3'ün Toronto'da tasarladığı heykelsi bir yağmur suyu tesisi, altyapı yapılarının estetik potansiyeline dair diğer güncel örnekler arasında sayılıyor.
Sık sorulan sorular
InVisible projesi nerede yer alıyor ve kim için tasarlandı?
Proje, ABD'nin Virginia eyaletinde, Washington DC yakınlarındaki Crystal City'de bulunan bir elektrik trafo merkezi için, enerji sağlayıcısı Dominion Energy adına Atelier Manferdini tarafından tasarlandı.
Cephedeki desen nasıl oluşturuldu?
Desen, MIT Media Lab kökenli Processing yazılımıyla tasarlandı; 10 renk ve üç farklı boyutta seramik karo kullanıldı, ayrıca programa kasıtlı "glitch" efektleri eklendi.
Üst cephedeki alüminyum paneller ne işe yarıyor?
Gridli alüminyum paneller havalandırmalı bir cephe sistemi oluşturuyor, gün içinde değişen ışık-gölge efektleri yaratıyor ve geceleri programlanabilir LED'lerle arkadan aydınlatılıyor.
Kaynaklar
1 kaynakKaynak metinler yeniden yayımlanmaz; kısa alıntılar tırnak içinde verilir, geri kalanı özgün özet ve yorumdur.
Bu proje, Türkiye'deki mimarlık ve görselleştirme ofisleri için önemsiz görünen altyapı yapılarının da marka değeri ve kentsel kimlik kazandırma potansiyeli taşıdığını hatırlatıyor. Enerji şirketleri ve belediyelerle çalışan ofisler için, trafo merkezi, pompa istasyonu gibi yapılarda algoritmik cephe tasarımının hem maliyet hem de görsel etki açısından nasıl değerlendirilebileceği üzerine düşünmek faydalı olabilir.
Processing gibi açık kaynaklı araçların kullanılması, bu tür projelerin büyük yazılım yatırımları gerektirmeden hayata geçirilebileceğini gösteriyor. Ancak gridli alüminyum panel sistemleri ve çok renkli seramik uygulamaları, üretim ve montaj aşamasında yerel tedarikçilerle yakın koordinasyon gerektiriyor; bu da bütçe ve zaman planlamasında dikkatle ele alınması gereken bir husus.




Yorumlar 0