Blender Cryptomatte nasıl kullanılır? Render’da nesne ve malzeme maskesi

Bu rehberde ne öğreneceksiniz?

Blender’da Cryptomatte, render’daki belirli nesneleri veya malzemeleri diğerlerinden ayırıp kompozit aşamasında maske olarak kullanmaya yarar. Böylece bütün görüntüyü yeniden düzenlemek yerine, seçilen öğeye ait alan üzerinde çalışılabilir. Blender’ın resmî kılavuzu, Cryptomatte’ı nesne ve malzeme maskeleri oluşturmak için kullanılan bir görüntü standardı olarak tanımlıyor; bir pikselde birden fazla nesne bulunmasını da destekliyor.

Bu adımlarda önce gerekli render geçişini açacak, ardından Compositor’da Cryptomatte düğümüyle bir nesneyi seçecek ve maskeyi kullanacaksınız. Aynı yöntem malzeme seçimi için de uygulanabilir. Rehber, mevcut resmî Blender kılavuzlarındaki bilgiler temel alınarak hazırlanmıştır.

Gereksinimler

• Blender ve render alınacak bir sahne gerekir. Kaynak kılavuzlar belirli bir Blender sürüm numarası veya hesap gereksinimi vermiyor.

Adım adım: nesne maskesi oluşturma

1. Cryptomatte geçişini etkinleştirin. Properties bölümündeki View Layer sekmesine, oradan Passes bölümüne geçin. Cryptomatte seçenekleri arasından Object geçişini açın ve sahnenin render’ını alın. Kılavuz, nesneleri ayırmak için Object, malzemeleri ayırmak için Material, aynı parent’a sahip nesne gruplarını ayırmak için Asset seçeneğini tarif ediyor. Asset seçeneği Blender’ın asset özelliğiyle ilgili değildir.

2. Compositor’da düğümleri hazırlayın. Bir Cryptomatte düğümü ve Viewer düğümü ekleyin. Render Layers düğümünün Image çıkışını Viewer düğümünün Image girişine bağlayın. Bu bağlantı, render’ı Compositor arka planında görerek seçilecek öğeyi belirlemeye yardımcı olur. Görüntü görünmüyorsa, kılavuza göre Compositor başlığındaki Backdrop seçeneğinin açık olup olmadığını kontrol edin.

3. Maskeye alınacak nesneyi işaretleyin. Cryptomatte düğümündeki seçme düğmesini kullanın ve görüntü üzerinde dahil etmek istediğiniz nesneye tıklayın. Birden fazla nesne gerekiyorsa seçimi tekrarlayın. Nesne adlarını Matte ID alanına elle yazmak da mümkündür; kılavuz, yanındaki artı ve eksi düğmeleriyle seçim yapmanın daha kolay olduğunu belirtiyor.

4. Maskeyi alın ve kullanın. Cryptomatte düğümünün Matte çıkışı, seçilen nesnelerin gri tonlamalı maskesini verir. Bu çıkışı sonraki kompozit işlemlerinde maske olarak kullanabilirsiniz. Düğümün Image çıkışı ise Image girişine bağlanan renkli render’ın seçilmiş öğeler dışındaki kısımlarını şeffaflaştırılmış biçimde verir. Yalnızca gri maske gerekiyorsa Image girişi bağlı olmak zorunda değildir; Image çıkışını kullanmak içinse bu girişte görüntü bulunmalıdır.

5. Gerekirse görüntü kaynağını değiştirin. Cryptomatte düğümünde kaynak olarak Render seçildiğinde, belirli bir View Layer’ın Cryptomatte geçişleri kullanılır. Image seçeneği ise çok katmanlı bir OpenEXR dosyasından gelen Cryptomatte görüntüsünü kullanabilir. Image kaynağı seçildiğinde ilgili görüntü ve katman belirlenir. Kaynak ve katman seçimi, elinizdeki render verisinin nerede bulunduğuna göre yapılmalıdır.

6. Seçimin sonucunu kontrol edin. Düğümdeki Pick çıkışı Cryptomatte’ın renkli gösterimini verir; bu gösterim öğeleri seçmek için kullanılabilir. Matte çıkışındaki maskeyi kontrol ederek seçilen alanın doğru olup olmadığına bakın. Bir nesnenin başka bir öğeyle örtüşen veya şeffaf kenarlarını da ayırmanız gerekiyorsa, sahnenin render’ında oluşan sonucu gözden geçirmek önemlidir. Kılavuz, Cycles kullanıldığında Cryptomatte’ın hareket bulanıklığı ve derinlik alanını desteklediğini belirtiyor.

Sık yapılan hatalar ve sınırlamalar

Geçişi açmadan düğüm eklemek: Cryptomatte düğümü bir Cryptomatte görüntüsünden maske üretir. Blender render’ından çalışırken önce View Layer > Passes içinden ilgili geçişi açıp render almak gerekir. Düğümün Render kaynağı belirli bir View Layer’ın Cryptomatte geçişlerini kullanır.

Backdrop’u kontrol etmemek: Render Compositor arka planında görünmüyorsa seçim yapmak zorlaşabilir. Viewer bağlantısını ve Backdrop seçeneğini kontrol edin. Bu adım, görüntüyü düğüm arka planında görmeye yöneliktir; maskenin kendisi için Cryptomatte düğümünün Matte çıkışı kullanılabilir.

Yanlış çıkışı kullanmak: Matte, tek başına gri tonlamalı maske sağlar. Image çıkışı ise Image girişindeki render’a maskeyi uygular ve seçili öğeler dışındaki alanı şeffaf yapar. Beklenen çıktı alınamıyorsa, doğru çıkışın kullanıldığını ve Image çıkışı için Image girişine görüntü bağlandığını doğrulayın.

Desteklenmeyen içerik beklemek: Resmî kılavuza göre Cryptomatte sidecar dosyaları desteklenmiyor; Cryptomatte düğümü node group içinde kullanılamıyor ve Volume Objects desteklenmiyor. Bu sınırlamalar, düğümü kullandığınız kompozit yapıyı planlarken dikkate alınmalı.

Mimarlık ve görselleştirme iş akışına etkisi

Mimari iç mekân ve dış mekân görselleştirmelerinde Cryptomatte, render’dan sonra belirli bir mobilya, yüzey veya sahne öğesini maske üzerinden ayrı ele almak isteyen görselleştirme ekiplerine yardımcı olabilir. Örneğin seçilen bir malzeme ya da nesne için kompozit düzeltmesi yapılabilir; maske kullanımı, bütün render üzerinde çalışmak yerine hedef öğeye odaklanmayı sağlar. Bu, kaynakların tarif ettiği maskeleme işlevinin iş akışına dönük bir kullanım alanıdır.

Önce geçişin render’a dahil edildiğini ve gerekli öğenin sahnede seçilebilir olduğunu doğrulayın. Cryptomatte verisi ve render’ın birlikte nasıl saklandığı, özellikle çok katmanlı OpenEXR kaynağı kullanılırken önem kazanır. Kaynaklar belirli bir donanım gereksinimi, lisans koşulu veya sürüm uyumluluğu belirtmiyor; bu nedenle mevcut projede kullanılan Blender sürümü ve kurumun dosya teslim düzeni ayrıca kontrol edilmelidir. Cryptomatte geçişleri ek veri üretir; kaynakta bellek ve render süresi uyarısı denoising verileri için yer alıyor, Cryptomatte için ayrı bir performans maliyeti belirtilmiyor.

Sonraki adımlar

Nesne maskesi iş akışı oturduktan sonra aynı yaklaşımı Material geçişiyle malzeme bazında deneyin. Bir grup nesneyi ayırmak gerekiyorsa Asset seçeneğinin, aynı parent’a sahip nesneleri kapsamak için tarif edildiğini unutmayın. Sonuçları farklı sahne ve malzeme düzenlerinde kontrol edin; özellikle şeffaflık veya örtüşme bulunan alanlarda maskenin görüntüyle birlikte beklendiği gibi çalışıp çalışmadığını inceleyin.

Kaynak ve lisans

Bu eğitim, Blender Manual’daki “Passes” ve “Cryptomatte Node” kılavuzlarından Türkçeye uyarlanmıştır. Her iki kaynak da CC BY-SA 4.0 lisanslıdır.